Categorie archieven: De Lijn

Basisbereikbaarheid, Buitenland, De Lijn

Op naar vervoerseilanden: bussen verdwijnen en flexvervoer blijft achter

De balans, twee jaar later: minder haltes, minder bereikbaarheid – vooral op het platteland.

Twee jaar na de invoering van wat door de Vlaamse regering en De Lijn zelf werd aangekondigd als de grootste hervorming ooit, blijft de balans bijzonder scherp. De tweede fase van de zogenoemde basisbereikbaarheid moest het openbaar vervoer in Vlaanderen efficiënter, flexibeler en beter afgestemd op de vraag maken. Dag op dag twee jaar geleden werd het nieuwe systeem uitgerold, met grote gevolgen voor reizigers, lokale besturen en het dagelijkse mobiliteitsleven in steden en gemeenten.

De kern van de hervorming bestond uit een duidelijke keuze. Het aanbod van bussen en trams zou niet langer overal gelijk zijn, maar mee evolueren met het aantal reizigers. Waar meer mensen gebruikmaken van het openbaar vervoer, zouden extra ritten worden voorzien. Waar minder vraag is, zou het aanbod worden afgebouwd. Volgens de toenmalige Vlaamse minister van Mobiliteit Lydia Peeters van Open VLD was dat noodzakelijk. “We willen de vraag meer volgen en de middelen efficiënt inzetten waar ze nodig zijn”, klonk het bij de voorstelling van het plan. Het uitgangspunt was helder, de praktijk bleek complexer.

flexvervoer

In heel Vlaanderen verdwenen 3.247 bushaltes, goed voor zeventien procent van het totale aantal. Bussen moesten vaker op hoofdwegen blijven om sneller en stipter te rijden. Haltes in woonstraten of afgelegen dorpskernen verdwenen, met de belofte dat flexvervoer het gat zou opvullen. Reizigers die geen vaste buslijn meer hadden, konden een flexbus reserveren, vooraf en op aanvraag. Zo zouden busjes niet langer leeg rondrijden, maar precies daar komen waar iemand ze nodig had.

Twee jaar later is het enthousiasme bij veel lokale besturen volledig weggeëbd. Burgemeester Kenneth Taylor van Wichelen spaart zijn kritiek niet. “De basisbereikbaarheid voor iedereen is er niet op vooruitgegaan”, zegt hij in een reactie bij VRT NWS. Hij wijst erop dat zijn gemeente weinig tot geen inspraak had in beslissingen die nochtans grote impact hebben op het dagelijkse leven van inwoners. “Onze vervoersregio Aalst heeft dit plan niet goedgekeurd. De grootste beslissingen voor mijn gemeente worden trouwens genomen in de vervoersregio Gent, en ik heb helemaal geen vat daarop. De inspraak die wij zouden hebben, is een lege doos.”

Twee jaar na de invoering blijft de vraag hangen of de basisbereikbaarheid werkelijk iedereen bereikt, of vooral een rekensom is geworden waarin efficiëntie zwaarder weegt dan toegankelijkheid.

Het gevoel van machteloosheid leeft niet alleen in Wichelen. In verschillende landelijke gemeenten wordt gesproken over ‘vervoerseilanden’, plekken waar inwoners zonder auto nauwelijks nog van A naar B geraken. In Assenede rijden er bijvoorbeeld wel bussen, maar vooral tijdens de ochtendspits voor schoolgaande kinderen. Overdag, in het weekend en tijdens schoolvakanties valt het aanbod in sommige deelgemeenten bijna volledig stil. Volgens De Lijn is het niet mogelijk om een bus met een beperkte omrijtijd van tien minuten extra haltes te laten bedienen, omdat dat de efficiëntie van het netwerk zou ondermijnen.

budgetneutraal

De hervorming werd van bij het begin als budgetneutraal voorgesteld. Dat betekende dat er geen extra middelen beschikbaar kwamen. Nieuwe lijnen of extra ritten konden enkel als er elders werd bespaard. Dat uitgangspunt blijft zwaar doorwegen op het systeem. Het flexvervoer, bedoeld als vangnet, blijkt ondertussen een zorgenkind. Het aantal gebruikers blijft beperkt, terwijl de kosten oplopen door lege kilometers. Vorig jaar raakte bekend dat flexbusjes gemiddeld slechts 1,2 reizigers vervoeren. Dat cijfer voedt de kritiek dat het systeem zijn doel mist en vooral op papier goed klinkt.

Voor veel reizigers voelt de hervorming als een stap achteruit. De afstand tot de dichtstbijzijnde halte is groter geworden, het plannen van een verplaatsing vraagt meer voorbereiding en spontaniteit lijkt verdwenen. Lokale besturen klagen dat ze verantwoordelijk worden gehouden door hun inwoners, terwijl ze zelf nauwelijks beslissingsmacht hadden. 

België, Buitenland, De Lijn

Gentse trams komen niet vooruit: binnenstad zucht onder auto’s en volle parkings

Een oproep aan stadsbestuur en automobilisten want de winterse files gijzelen het openbaar vervoer.

De Gentse binnenstad kreunt onder de combinatie van eindejaarsdrukte, winkelende bezoekers en een stroom auto’s die zich vastbijt richting parkeergarages. Het gevolg laat zich elke winter opnieuw voelen op de tramsporen. De Reizigersbond trekt daarom aan de alarmbel en eist dat het stadsbestuur dringend ingrijpt om het openbaar vervoer weer vlot te laten rijden. Volgens de organisatie staan trams tijdens de weekends van de Winterfeesten regelmatig muurvast, met duizenden reizigers die noodgedwongen moeten wachten in de kou.

Sinds de start van de Gentse Winterfeesten is de situatie volgens de Reizigersbond opnieuw verslechterd. Bij de Vlaamse Nieuwszender VRT NWS schetst Luc Desmedt van de bond een beeld van overvolle tramstellen die minutenlang, soms zelfs langer, geen meter vooruitkomen. Reizigers zien hoe hun tram letterlijk wordt ingesloten door auto’s die aanschuiven voor parkeergarages in het centrum. Vooral de omgeving van de Kouter is een gekend pijnpunt. Daar blokkeren automobilisten de tramsporen terwijl ze hopen op een vrij plekje in de parkeergarage. De tram kan nergens heen en de wachttijd voor de reizigers loopt verder op.

dringende brief

Het probleem is volgens de Reizigersbond allerminst nieuw, maar de ernst ervan neemt jaar na jaar toe. De bond wijst op het structurele karakter van de hinder. De parkeergarages Kouter, Reep en Center liggen diep in het hart van de stad en zijn enkel bereikbaar via dezelfde assen waar ook de trams rijden. Daardoor komen auto en tram letterlijk met elkaar in conflict. Wanneer de garages vol raken, blijven automobilisten toch aanschuiven, met stilstaande files tot gevolg. De tramsporen worden daarbij mee geblokkeerd, waardoor het openbaar vervoer zijn rol als vlotte en betrouwbare verplaatsingsvorm niet meer kan waarmaken.

Om die reden stuurde de Reizigersbond een dringende brief naar het Gentse stadsbestuur. Een antwoord bleef voorlopig uit, maar de bond formuleert alvast twee duidelijke voorstellen. Op korte termijn vraagt de organisatie om politiebegeleiding op strategische knelpunten zoals het Rooseveltplein en het Graaf van Vlaanderenplein. Het idee is om het verkeer tijdelijk te bufferen wanneer er een tram nadert, zodat die ongehinderd kan doorrijden. Daarnaast wil de bond dat automobilisten aan de inritten van parkeergarages verplicht worden om door te rijden zodra een parking vol is. Volgens de Reizigersbond zou dat al een groot deel van de stilstaande files kunnen voorkomen.

Foto: © Pitane Blue – Gent

Op langere termijn pleit de bond voor een fundamentele verschuiving in het parkeerbeleid. De focus moet volgens hen verschuiven van parkeren in het centrum naar de stadsrand. Meer park-and-rides moeten automobilisten overtuigen om hun wagen buiten de stad achter te laten en verder te reizen met tram of bus. Dat zou niet alleen de doorstroming van het openbaar vervoer verbeteren, maar ook de leefbaarheid in de binnenstad ten goede komen.

vol is vol

Schepen voor Mobiliteit Joris Vandenbroucke van Voor Gent erkent de problematiek, maar plaatst kanttekeningen bij de haalbaarheid van sommige voorstellen. Permanent politietoezicht op alle knelpunten ziet hij niet als een structurele oplossing. “De politie kan altijd tussenkomen bij acute situaties, maar dat gaat ten gronde niks veranderen aan de problematiek waarbij automobilisten voorbij de signalisatieborden op onze stadsring rijden, waarop staat dat de parkings vol zijn en dan toch naar het centrum van de stad rijden,” klinkt het.

Volgens de schepen ligt een deel van de verantwoordelijkheid bij de bezoekers zelf. Hij richt zich expliciet tot iedereen die met de wagen naar Gent afzakt. “Als er op de signalisatieborden staat dat de parkings vol zijn, zijn ze vol. Vol is vol. Het heeft geen enkele zin om toch naar die parkings te rijden.” Met die oproep hoopt hij het aantal wagens dat zich vastzet in het centrum te verminderen en zo ook de druk op het tramverkeer te verlichten.

noodkreet

Intussen blijven de reizigers wachten op concrete maatregelen. Voor velen is de tram tijdens de wintermaanden het belangrijkste vervoermiddel om de stad te bereiken of te doorkruisen. Wanneer die stilvalt door vastgelopen autoverkeer, tast dat niet alleen het comfort maar ook het vertrouwen in het openbaar vervoer aan. De komende weken zal moeten blijken of het stadsbestuur gehoor geeft aan de noodkreet van de Reizigersbond en of er snel ingrepen komen om de Gentse trams weer vrij baan te geven.

Bedrijven, Buitenland, Busvervoer, De Lijn

De Lijn: raamovereenkomst met Daimler en afronding BYD-deal versnellen transitie

Miljoeneninjectie zet deur open voor 630 nieuwe elektrische bussen, De Lijn kiest massaal voor e-bussen in grootste vergroening ooit.

De Vlaamse vervoermaatschappij De Lijn zet een stevige nieuwe stap richting volledig emissievrij openbaar vervoer tegen 2035, een doel dat de organisatie al enige tijd naar voren schuift als één van haar belangrijkste pijlers. De recente gunning van een omvangrijke raamovereenkomst aan Daimler Buses Belgium, met een maximale investeringswaarde van 303 miljoen euro, vormt een essentieel onderdeel van deze strategie. Tegelijkertijd worden 268 extra e-bussen besteld bij BYD Europe en ruim 80 voertuigen bij Daimler, een beslissing die mogelijk werd dankzij een gerichte financiële impuls van 400 miljoen euro van Vlaams minister van Mobiliteit en Openbare Werken Annick De Ridder.

raamovereenkomst

Volgens De Lijn moet de volledige vloot van meer dan tweeduizend voertuigen binnen tien jaar geëlektrificeerd zijn. Het streven naar een stiller, schoner en comfortabeler openbaar vervoer gaat gepaard met de ambitie om meer reizigers aan boord te krijgen. De recente beslissingen vormen een verdere versnelling van het al lopende elektrificatieproces. De bestelling bij Daimler, gebaseerd op een nieuwe raamovereenkomst die ruimte biedt voor de levering van maximaal 500 e-bussen, volgt op een beoordeling waarbij Daimler het hoogste scoorde van alle inschrijvers. De eerste Mercedes-Benz eCitaro’s worden vanaf het eerste kwartaal van 2027 verwacht, waarmee de vernieuwing van de vloot in een nieuwe fase komt.

De aanvullende bestelling bij BYD Europe, goed voor 268 standaard e-bussen van twaalf meter lang, maakt de eerdere overeenkomst uit 2023 volledig rond. Daarmee benut BYD de volle capaciteit van de raamovereenkomst van 500 voertuigen. Volgens De Lijn verlopen de operationele ervaringen met de eerder geleverde voertuigen van BYD positief, wat aanleiding gaf tot een derde bestelling. Deze voertuigen komen gefaseerd toe vanaf het tweede kwartaal van 2027, waardoor de verjonging van de vloot op meerdere fronten tegelijk wordt voortgezet.

modernisering

Vlaams minister Annick De Ridder benadrukt dat de financiële injectie een cruciale rol speelt in de versnelling van het programma. Ze zegt: ‘We zijn blij om te zien dat De Lijn via de nieuwe raamovereenkomst de continuïteit van haar vergroeningsoperatie verzekert. Dankzij de “turbo” van 400 miljoen bestelt De Lijn dit jaar ruim 630 nieuwe e-bussen (de 290 bussen die al in het voorjaar werden besteld en de 268 + 80 nu) moderniseert ze haar aanbod en versterkt ze haar dienstverlening aan haar reizigers. Denk onder meer aan de schermen met real-time ritinformatie aan boord.’ Haar woorden weerspiegelen de overtuiging dat modernisering van het openbaar vervoer niet alleen technologisch maar ook qua dienstverlening vooruitgang moet opleveren.

Foto: © De Lijn – Mercedes eCitaro

De opeenvolgende bestellingen en de grootschalige raamovereenkomst tonen aan dat Vlaanderen niet alleen een ambitieus doel heeft gesteld, maar ook de middelen inzet om de transitie waar te maken. Met de eerste leveringen vanaf 2027 belooft de vernieuwing van het Vlaamse openbaar vervoer zichtbaarder dan ooit te worden.

Directeur-generaal Ann Schoubs licht toe dat nieuwe voertuigen standaard worden uitgerust met voorzieningen die ondertussen als Europese norm gelden. Ze zegt: ‘Zowel de e-bussen van BYD als de voertuigen van Daimler of Mercedes krijgen de typische De Lijn-uitrusting, die intussen zowat de Europese norm is geworden. USB-laadpunten en een elektrische oprijplaat voor minder mobiele reizigers zijn bij ons al vier jaar de norm en vind je hoe langer hoe meer terug bij onze collega’s in binnen- en buitenland. Ook onze verbeterde stuurpost met volledig instelbare en geventileerde en verwarmde chauffeursstoel, zijcamera’s in plaats van spiegels en geavanceerde veiligheidsuitrusting zijn intussen algemeen ingeburgerd.’ De nadruk op comfort, toegankelijkheid en veiligheid toont aan dat de vernieuwde voertuigen meer moeten worden dan enkel een ecologische oplossing.

tevredenheid

Ook vanuit de betrokken leveranciers klinkt tevredenheid over de beslissingen van De Lijn. Steven Somers, CEO van Daimler Buses Belgium, zegt: ‘Met de innovatieve technologie van de Mercedes-Benz eCitaro stadsbus, haar hoog comfortniveau en onze focus op duurzaamheid, draagt Daimler Buses Belgium graag bij aan de ambitie die wij delen met De Lijn om de mobiliteit en het openbaar vervoer in Vlaanderen toekomstbestendig te maken, zowel voor de reizigers, medewerkers en voor onze eigen leefomgeving.’ Daarmee onderstreept hij de lange termijnvisie die de Vlaamse vervoersmaatschappij deelt met haar partners.

Stella Li, Executive Vice-President bij BYD, bevestigt dat haar bedrijf hetzelfde pad bewandelt. Ze zegt: ‘We zijn blij om De Lijn te ondersteunen in haar volgende fase naar een volledig emissievrije vloot tegen 2035. Onze recentste B12.b e-bussen maken gebruik van onze sterke O&O mogelijkheden om geavanceerde veiligheidsstandaarden, grote efficiëntie in energieverbruik en een zuivere en stille ervaring in elektrische mobiliteit te leveren. Dankzij hun hoogstaande comfortuitrusting zowel voor reizigers als voor chauffeurs zijn deze voertuigen ontworpen om een moderner en aantrekkelijker netwerk voor openbaar vervoer in Vlaanderen te helpen scheppen. We kijken ernaar uit om bij te dragen aan de elektrificatiestrategie van De Lijn op de lange termijn en aan de bijdrage van De Lijn voor een groenere mobiliteit in lokale gemeenschappen.’

Basisbereikbaarheid, België, Buitenland, De Lijn

Reorganisatie volgt na discussie: besparingsronde zet vervoerregio’s onder druk

Op 5 januari past De Lijn haar dienstregeling beperkt aan in 5 vervoerregio’s.

De Lijn bereidt zich voor op een nieuwe fase in haar hervormingstraject en kiest daarbij voor een gerichte bijsturing van de dienstregeling in vijf Vlaamse vervoerregio’s. Vanaf 5 januari worden in Brugge, Midwest, Kortrijk, Limburg en de Vlaamse Rand meerdere aanpassingen doorgevoerd die volgens de vervoersmaatschappij noodzakelijk zijn om de budgetten opnieuw te laten aansluiten bij het oorspronkelijke financiële kader van de basisbereikbaarheid. De Lijn benadrukt dat het gaat om een beperkt pakket van zowat twintig ingrepen, vooral op trajecten waar de bezetting laag ligt tijdens verschillende tijdsblokken en typedagen. Reizigers kunnen alle details van de nieuwe regeling raadplegen via de website en de app, waar de updates sinds deze week toegankelijk zijn.

targetbudget

De betrokken vervoerregio’s hadden tijdens de uitrol van de basisbereikbaarheid hoger ingeschreven budgetten dan voorzien. De Lijn kreeg daarom nog eerder dit jaar de opdracht om het aanbod per regio opnieuw af te stemmen op het zogenaamde targetbudget. Volgens de maatschappij werd die oefening deze zomer intensief besproken met de vijf regio’s die nu in januari met de afgesproken correcties van start gaan. Het gaat daarbij hoofdzakelijk om lijnen of stukken van lijnen waar relatief weinig reizigers gebruik van maken, wat volgens De Lijn een objectief criterium vormde bij de evaluatie.

Los van deze financiële bijsturing lopen na de kerstvakantie ook operationele aanpassingen in bijna alle regio’s. De Lijn spreekt over aanpassingen die vooral bijdragen aan een betere afstemming met treinverbindingen of ontstaan op vraag van scholen die andere begin- of einduren hanteren. De maatschappij stelt dat dergelijke wijzigingen traditioneel in januari plaatsvinden wanneer scholen na de vakantie hun uurroosters definitief vastleggen en NMBS kleine optimalisaties doorvoert in de eigen dienstregeling. Deze operationele wijzigingen staan volgens De Lijn volledig los van de budgetoefening.

Foto: De Lijn – 65+

Reizigers in de betrokken regio’s volgen ondertussen nauwgezet hoe de nieuwe dienstregeling hun dagelijkse verplaatsingen beïnvloedt, terwijl de maatschappij zelf een evenwicht zoekt tussen dienstverlening, efficiëntie en budgettaire haalbaarheid.

Hoewel deze twintig besparingsmaatregelen reeds gecommuniceerd zijn, wijst De Lijn erop dat er nog een andere taak wacht: een bijkomende besparing van dertig miljoen euro die later nog gerealiseerd moet worden. De vervoersmaatschappij geeft mee dat deze oefening nog gedetailleerder zal worden uitgevoerd en dat vooral lijnen met zeer laag gebruik daarbij onder de loep komen. “Deze oefening start zo snel mogelijk en gebeurt in samenspraak met de vervoerregio’s,” klinkt het volgens de interne mededeling die bij de aankondiging werd gedeeld. Extra details over die volgende ronde zijn nog niet bekend, maar De Lijn benadrukt dat het proces samen met de lokale besturen wordt opgezet.

Volgens betrokkenen binnen de regio’s is het belangrijk dat reizigers de wijzigingen tijdig kunnen inkijken en hun verplaatsingen indien nodig aanpassen. De Lijn bevestigde eerder dat alle informatie volledig is opgeladen in de routeplanner en dat reizigers meteen zicht hebben op de invloed van de nieuwe regeling op hun dagelijkse traject. De vervoersmaatschappij gaf verder aan dat ze de effecten van de aanpassingen nauwgezet zal opvolgen wanneer de nieuwe regeling in werking treedt. De nadruk ligt daarbij op het garanderen van een zo efficiënt mogelijke inzet van middelen binnen het kader van de basisbereikbaarheid, een hervorming die voortaan het volledige Vlaamse openbaar vervoer aanstuurt.

De start van de aangepaste regeling op 5 januari markeert daarmee een nieuwe stap in het grotere hervormingsproject waarbij elke vervoerregio een eigen aanbod tekent binnen zijn budgettaire grenzen. Hoe de bijkomende dertig miljoen besparing eruit zal zien, blijft voorlopig nog onderwerp van overleg, maar duidelijk is dat De Lijn de komende maanden verder zal sleutelen aan haar netwerk. 

Buitenland, De Lijn, Uitgelicht, Vakbond

De Lijn waarschuwt: vakbondsactie legt bus en tram dagenlang lam in Vlaanderen

Schrale dienstregeling en onverwachte rituitval, reizigers moeten routeplanner voortdurend controleren.

Door een gecoördineerde vakbondsactie op maandag 24, dinsdag 25 en woensdag 26 november 2025 komt het openbaar vervoer in Vlaanderen zwaar onder druk te staan. De Lijn bevestigt dat haar vakbondsafdelingen mee aansluiten bij de actie, waardoor het aanbod aan bus- en tramritten over de drie dagen heen sterk uitgedund zal zijn. De vervoersmaatschappij spreekt zelf van een periode van algemene hinder waarbij reizigers merkbaar beperkt zullen worden in hun dagelijkse verplaatsingen.

communicatie

Communicatiediensten van De Lijn benadrukken dat zij voor elke actiedag een alternatieve dienstverlening op poten zetten om de gevolgen voor het publiek zo goed mogelijk op te vangen. Volgens de woordvoerders wordt alle informatie over de aangepaste dienstregeling gefaseerd beschikbaar gemaakt. “Op zaterdag 22 november in de loop van de avond publiceren we de updates voor maandag, op zondagavond 23 november die voor dinsdag, en op maandagavond 24 november volgen de updates voor woensdag,” luidt het. De Lijn maakt duidelijk dat reizigers deze gegevens zowel op de website als in de app kunnen raadplegen, zodat zij zich tijdig kunnen voorbereiden.

voorzichtig

De Lijn blijft echter voorzichtig in haar communicatie en waarschuwt dat onverwachte rituitval mogelijk blijft. Zij benadrukt dat reizigers ook op de dag zelf het best de routeplanner blijven controleren om zeker te zijn van de meest actuele situatie. Volgens de maatschappij is dit de enige manier om het risico op onaangename verrassingen te beperken, gezien de impact van de actie afhankelijk is van de effectieve deelname van het personeel en dus van dag tot dag kan verschillen.

Foto: © Pitane Blue – Vlaamse kusttram De Lijn

Tijdens de drie actiedagen zullen alle ritten die wél gereden worden zichtbaar zijn in de routeplanner van De Lijn. Ritten die uitbreken of niet uitgevoerd worden, verdwijnen volledig uit de planner. De vervoersmaatschappij licht toe dat op de halte- en lijnpagina’s de niet-rijdende ritten specifiek gemarkeerd zullen worden met de vermelding ‘rijdt niet’. Daarmee wil De Lijn voorkomen dat reizigers zich naar een halte begeven in de veronderstelling dat een rit toch nog wordt uitgevoerd.

De vervoersmaatschappij laat weten dat zij begrip heeft voor de bekommernissen van haar personeel, maar tegelijk beseft hoe zwaar de hinder voor het publiek kan zijn. Daarom biedt De Lijn op voorhand haar excuses aan. “De Lijn verontschuldigt zich voor de hinder en het ongemak die deze vakbondsactie met zich zal meebrengen,” klinkt het in de officiële mededeling. De excuses worden vooral ingegeven door de wetenschap dat de driedaagse actie precies plaatsvindt tijdens een periode waarin veel pendelaars, scholieren en occasionele reizigers afhankelijk zijn van vlot openbaar vervoer.

onzekerheid

Voor de reizigers blijft het dus een periode van onzekerheid, waarbij elke dag opnieuw moet worden bekeken welke verbindingen overeind blijven. De Lijn hoopt dat door een consequente informatieverstrekking via haar digitale platformen de verstoring enigszins beheersbaar blijft. Reizigers die tijdens deze dagen de bus of tram willen nemen krijgen uiteindelijk één duidelijke boodschap mee: blijf de updates volgen, plan uw route kort voor vertrek en reken niet op de gebruikelijke frequentie of betrouwbaarheid van het aanbod.

België, Buitenland, De Lijn

Hasselt–Maastricht: Nederlandse overheden krijgen eindelijk duidelijkheid

Vlaanderen aansprakelijk voor miljoenenstrop rond gestrande grens­tram.

De Vlaamse regering is volgens een uitspraak van de rechtbank in Limburg aansprakelijk voor de miljoenen die in Nederland zijn uitgegeven aan de voorbereidingen voor de omstreden tramlijn tussen Maastricht en het Belgische Hasselt. Het vonnis is het voorlopige hoogtepunt in een jarenlang dossier waarin politieke wendingen, financiële druk en grensoverschrijdende irritaties elkaar al sinds 2004 opvolgen. 

De gemeente Maastricht en de provincie Limburg trokken naar de rechter nadat eerdere overleggen met Vlaanderen geen akkoord opleverden. Vanuit Nederlandse zijde werd meer dan negentien miljoen euro gestoken in het project dat het hart van beide Limburgse hoofdsteden in veertig minuten had moeten verbinden.

Vlaams Gewest

De plannen voor de sneltram gingen in de loop der jaren door talloze technische en bestuurlijke fases, maar kwamen in 2022 abrupt tot stilstand toen het Vlaamse Gewest besloot zich terug te trekken. Dat onverwachte besluit viel in Maastricht en bij de provincie Limburg bijzonder slecht. De twee overheden gaven destijds aan dat de beslissing niet alleen financieel ernstige gevolgen had, maar ook het vertrouwen in de grensoverschrijdende samenwerking op scherp zette. 

Volgens Nederlandse bestuurders was er al sprake van een vergevorderde aanbestedingsfase, terwijl uitvoerende partijen voorbereidingen troffen die directe kosten met zich meebrachten. Uit het vonnis blijkt dat de rechtbank de Nederlandse redenering grotendeels volgt en Vlaanderen aanmerkt als partij die verantwoordelijk is voor de schade die door de afgelasting is ontstaan.

Met het vonnis in de hand bereiden Maastricht en Limburg zich voor op de volgende juridische stappen, terwijl in Vlaanderen de vraag openstaat of beroep wordt ingesteld. Zolang dat niet duidelijk is, blijft het ongewis hoe lang dit slepende verhaal zich nog zal voortslepen.

Het Vlaamse Gewest kreeg in de zittingszaal te horen dat het in beginsel aansprakelijk is, al blijft de exacte omvang van de schadepost onderwerp van verdere juridische stappen. De Vlaamse deelregering heeft de mogelijkheid om tussentijds beroep in te stellen tegen het oordeel. Daardoor is onduidelijk of Vlaanderen uiteindelijk de volledige kosten moet vergoeden. De rechter oordeelde daarnaast dat de Vlaamse vervoersmaatschappij De Lijn, die ook als partner betrokken was bij het project, buiten schot blijft. Voor deze organisatie geldt geen aansprakelijkheid, omdat zij niet verantwoordelijk werd gehouden voor de politieke koerswijziging van de Vlaamse regering.

opgelucht

Maastricht en Limburg reageren opgelucht op de uitspraak. In een gezamenlijke verklaring laten zij weten tevreden te zijn met de duidelijkheid die nu is ontstaan. “In ieder geval is met deze uitspraak in de afhandeling van het tramdossier een belangrijke stap gezet en is door de rechtbank de zo gewenste duidelijkheid geboden.” De overheden benadrukken dat het dossier jarenlang vastzat in een patstelling waarin zij naar eigen zeggen steeds tevergeefs aandrongen op een redelijke schaderegeling. Het vonnis wordt door hen gezien als een bevestiging dat de investeringen die aan Nederlandse kant zijn gedaan niet zonder consequenties kunnen worden afgeschreven.

Het project dat ooit symbool stond voor ambitieuze grensoverschrijdende mobiliteit, lijkt inmiddels vooral een dossier vol teleurstellingen geworden. De beoogde 33 kilometer lange tramlijn, die beide steden in een rechte lijn door Limburg zou verbinden, blijft voorlopig een plan dat nooit tot uitvoering kwam. 

Buitenland, Busvervoer, De Lijn, Sociaal

Kleurrijk eerbetoon: Genkse kinderen kleuren elektrische bus van De Lijn

Winnende schooltekeningen maken van elektrische bus een rijdend kunstwerk.

De elektrische bussen van De Lijn krijgen in Limburg een opvallend kleurrijk jasje dankzij het talent van jonge kunstenaars uit Genk. In samenwerking met de stad organiseerde de vervoersmaatschappij een tekenwedstrijd voor lagereschoolkinderen rond het thema duurzame mobiliteit. De winnende creaties van leerlingen uit drie Genkse scholen prijken nu op één van de gloednieuwe elektrische bussen, die dagelijks het Limburgse straatbeeld doorkruist. Het resultaat is een rijdend kunstwerk dat niet alleen de toekomst van het openbaar vervoer symboliseert, maar ook de verbeeldingskracht van de jeugd eert.

De winnende ontwerpen komen van leerlingen van Leefschool Uniek (Leefgroep 4 en 5) en de Vrije Basisschool Optimum (Jungle Klas en Wonderzoekers). Hun tekeningen, vol kleur, hoop en fantasie, werden professioneel verwerkt tot een bestickering die de volledige buitenkant van de bus siert. Daarmee zijn de ideeën van jonge Genkenaren letterlijk zichtbaar op de weg — een creatieve knipoog naar de mobiliteit van morgen.

vergroenen

Het initiatief kadert in de bredere ambitie van De Lijn om haar vloot te vergroenen. In Winterslag, een deel van Genk, beschikt de vervoersmaatschappij over een van de modernste stelplaatsen van het land, waar elektrische bussen worden gestald en opgeladen. Deze voertuigen worden via geavanceerde laadinfrastructuur van energie voorzien en bedienen heel Limburg. Ze vormen een cruciale stap in de richting van emissievrij openbaar vervoer in Vlaanderen.

De elektrische bussen zijn niet alleen milieuvriendelijk, maar ook bijzonder comfortabel. Reizigers kunnen gebruikmaken van USB-oplaadpunten en zitplaatsen in gerecycleerd leder, terwijl de voertuigen voorzien zijn van een elektrische oprijplaat voor mensen met beperkte mobiliteit. Daarnaast zorgen heldere schermen met realtime ritinformatie voor een vlotte reiservaring. Ook voor de chauffeurs is er gedacht aan veiligheid en comfort, met moderne rijhulpsystemen en cameraspiegels die zorgen voor een beter zicht en meer controle.

Foto: © De Lijn – Leefschool Uniek

De opvallende bus rijdt de komende maanden door verschillende Limburgse gemeenten, waardoor de kunstwerken van de jonge talenten zichtbaar worden voor duizenden reizigers en voorbijgangers. Zo wordt elke rit een ontmoeting tussen technologie en fantasie, tussen ecologische vooruitgang en kinderlijke verbeelding.

Volgens Annick De Ridder, Vlaams minister van Mobiliteit, past het project perfect binnen de toekomstgerichte koers van De Lijn. “Overal in Vlaanderen zien we gloednieuwe bussen opduiken, ook de komende maanden en jaren, mede dankzij de heuse turbo van 400 miljoen euro extra die deze Vlaamse Regering investeert in nieuwe, duurzame voertuigen voor De Lijn,” verklaarde ze. “We zetten volop in op de vlootvernieuwing, zodat tegen het einde van deze legislatuur zowat de helft van de bussen van De Lijn nieuw zullen zijn. Goed nieuws voor de reizigers én de chauffeurs!”

trots

Ook binnen de stad Genk heerst trots over het creatieve project. Anniek Nagels, schepen van Talentontwikkeling en Opgroeien, sprak met ontroering over de bijdrage van de kinderen. “Het is hartverwarmend om te zien hoe de Genkse kinderen hun dromen over duurzame mobiliteit tot leven brengen. Hun creaties op de elektrische bussen maken ons straatbeeld niet alleen groener, maar ook kleurrijker. Als stad kunnen we daar alleen maar trots op zijn.”

Ann Schoubs, directeur-generaal van De Lijn, benadrukte dat het project verder gaat dan enkel duurzaamheid. “Met deze nieuwe voertuigen maken we niet alleen werk van duurzame en comfortabele mobiliteit. Door kinderen mee te nemen in ons verhaal, zetten we ook letterlijk hun visie op de toekomst in beweging. De creativiteit van de leerlingen maakt deze bus tot veel meer dan een vervoermiddel: het is een boodschap op wielen.”

Buitenland, Busvervoer, De Lijn

Liever boete: vertraging bij De Lijn vertraagt groene ambities van Gent

Vervoersmaatschappij worstelt met vergunningen en levering van elektrische bussen.

De vervoersmaatschappij De Lijn zal ook volgend jaar nog boetes moeten betalen voor het gebruik van vervuilende bussen in de Gentse lage-emissiezone. Dat bevestigt woordvoerster Ine Pieters. De geplande overstap naar een volledig elektrische busvloot loopt vertraging op, waardoor oudere dieselbussen voorlopig in dienst moeten blijven.

De situatie zorgt voor wrevel bij zowel de stad Gent als bij de Vlaamse overheid. De Lijn kreeg dit jaar al bijna 125.000 euro aan boetes opgelegd, goed voor ongeveer 800 overtredingen in amper zes maanden tijd. Dat bedrag ligt ruim drie keer hoger dan wat de maatschappij vorig jaar moest betalen. De boetes hebben betrekking op dieselbussen die niet langer in de Gentse lage-emissiezone (LEZ) mogen rijden, maar toch op de route blijven omdat er nog geen vervangende voertuigen beschikbaar zijn.

leveringsproblemen

Volgens De Lijn zou de vernieuwing van het wagenpark aanvankelijk in de loop van 2026 voltooid worden. Door problemen bij de levering van nieuwe elektrische bussen zal dat doel niet gehaald worden. “Door die vertraging stromen de bussen niet zo vlot in als we willen en kunnen de oudere voertuigen niet op tijd vervangen worden door nieuwe,” zegt woordvoerster Ine Pieters.

Ze benadrukt dat de maatschappij voor een moeilijke keuze staat. “We betalen liever een boete dan dat we ritten moeten schrappen,” verklaart Pieters in een gesprek met de nieuwsdienst van VRT NWS. “We zouden natuurlijk liever geen boetes betalen, maar we willen onze reiziger centraal stellen.” Volgens haar is het belangrijker om de dienstverlening te blijven garanderen dan om tijdelijk strengere milieuregels te respecteren, zolang de nieuwe voertuigen nog niet beschikbaar zijn.

stelplaatsen

De vertraging in de levering van de elektrische bussen is niet het enige probleem waar De Lijn mee kampt. Ook de infrastructuur moet worden aangepast om de nieuwe voertuigen operationeel te krijgen. “Een elektrische bus moet ook opgeladen worden,” legt Pieters uit. “Dat betekent dat we aan onze stelplaatsen laadpalen moeten installeren en we hebben af en toe problemen om daar de juiste vergunningen voor te krijgen.”

Foto: © Pitane Blue – De Lijn

Daarnaast moet er in Gent een volledig nieuwe stelplaats komen die uitgerust is voor het opladen van elektrische voertuigen. “Ook daar hebben we een probleem met de vergunning,” zegt Pieters. De vergunningsprocedure voor zowel de laadinstallaties als de nieuwe stelplaats verloopt trager dan verwacht, wat de overstap naar een groene vloot verder bemoeilijkt.

obstakels

De Vlaamse minister van Mobiliteit, Annick De Ridder (N-VA), reageert teleurgesteld op het nieuws. Ze betreurt dat de vertraging bij De Lijn een negatieve impact heeft op de klimaatdoelstellingen van Vlaanderen. “Elke maand dat oude dieselbussen blijven rijden, vertraagt de overgang naar emissievrij openbaar vervoer,” klinkt het in regeringskringen. Gent is een van de steden die het voortouw wil nemen in de vergroening van stedelijke mobiliteit, maar ziet die ambitie voorlopig afgeremd door praktische obstakels.

Hoewel De Lijn benadrukt dat de bestelling van nieuwe elektrische bussen al geplaatst is, is er geen exacte datum bekend voor wanneer de volledige vervanging rond zal zijn. De vervoersmaatschappij belooft wel dat alle betrokken partijen nauw samenwerken om de vertraging zoveel mogelijk te beperken. Voorlopig lijkt het echter onvermijdelijk dat de oude dieselbussen nog een tijd door de Gentse straten zullen rijden, ondanks de geldende emissieregels.

België, Buitenland, De Lijn

Natuurorganisaties opgelucht: rechter zet streep door stelplaats De Lijn in Wondelgem

Plannen voor grootste stelplaats van vlaanderen opnieuw op losse schroeven.

De Raad voor Vergunningsbetwistingen heeft een streep getrokken door de omgevingsvergunning voor de nieuwe stelplaats van De Lijn in Wondelgem, Gent. De rechter oordeelt dat de milieu-impact van het project onvoldoende onderzocht werd en dat ook de mogelijke alternatieve locaties niet afdoende in kaart zijn gebracht. De Vlaamse overheid krijgt drie maanden de tijd om te beslissen over een nieuwe vergunning, op basis van een volledig nieuw milieueffectenrapport (MER).

Het ambitieuze project op de site Wissenhage, dat al meer dan tien jaar in de pijplijn zit, moest de grootste stelplaats van Vlaanderen worden. De Lijn had er plannen om een moderne infrastructuur te bouwen voor 120 bussen en 40 trams, waaronder elektrische voertuigen. De site in de Bloemekenswijk moest dienen als draaischijf voor het openbaar vervoer in de regio Gent. Toch is het terrein sinds het begin van de werkzaamheden onderwerp van hevige discussies, juridische procedures en acties van milieuorganisaties.

forse tegenslag

De Raad stelt nu expliciet dat De Lijn een nieuw en grondiger milieueffectenrapport moet opmaken. Daarbij moet ook onderzocht worden wat de gevolgen zijn als de stelplaats er níet komt. Het arrest betekent een forse tegenslag voor De Lijn, dat al aanzienlijke investeringen deed in de voorbereiding van het project. Zo werd er onder meer een trambrug gebouwd die tot vandaag ongebruikt blijft.

Volgens de rechter zijn de tekortkomingen in het huidige MER niet te negeren. Het document zou volgens het arrest belangrijke leemtes bevatten over de impact op de lokale natuur en op het historisch moerasgebied dat door onderzoekers van de Universiteit Gent eerder als “ecologisch waardevol” werd bestempeld. Bovendien werd er volgens de Raad te weinig aandacht besteed aan mogelijke alternatieve locaties voor de stelplaats.

Foto: Pitane Blue – Wondelgem

Met de vernietiging van de vergunning lijkt de toekomst van het megaproject op de site Wissenhage opnieuw onzeker. De bal ligt nu in het kamp van Vlaanderen, dat binnen drie maanden moet beslissen of De Lijn een nieuwe kans krijgt – of dat het dossier definitief in de prullenmand belandt.

De tegenstanders van het project, waaronder lokale bewoners en milieuorganisaties, reageren opgelucht. Advocate Marleen Ryelandt, die enkele van de actiegroepen vertegenwoordigt, noemt de uitspraak “een duidelijk signaal aan De Lijn”. “Ik hoop dat het signaal naar De Lijn nu duidelijk is, dat ze haar alternatieven op vlak van locatie moet heronderzoeken. Maar ook naar de politiek toe: ze moeten nadenken of het wel nog verantwoord is om op die site zo’n grote stelplaats te bouwen,” zegt ze.

groene haven

Ook Laure Devroey van natuurorganisatie BOS+ spreekt van “opluchting en erkenning”. “Wij zijn blij en opgelucht dat de Raad onze standpunten bevestigt: dat De Lijn een grondig en eerlijk alternatief onderzoek moet voorleggen, en de natuurwaarde van het gebied ernstig moet nemen. Het huidig MER schiet op dat vlak tekort, en De Lijn zal haar huiswerk dus moeten overdoen.” Devroey benadrukt dat haar organisatie niet tegen openbaar vervoer is, maar tegen de manier waarop het proces tot nu toe verlopen is. “We beseffen dat de zoektocht naar een locatie voor de stelplaats complex is, maar we weigeren de schijntegenstelling tussen openbaar vervoer en natuur te aanvaarden. Dat is ook het probleem niet, wel dat het proces oneerlijk en onzorgvuldig verloopt. Als je oplossing bestaat uit het betonneren van een laatste groene haven in een dichtbevolkte en natuurarme wijk, dan heb je de oplossing gewoon nog niet gevonden,” aldus Devroey.

juridische strijd

De juridische strijd rond Wissenhage sleept al jaren aan. Eerder was de vergunning al tijdelijk geschorst, wat leidde tot een stillegging van de werkzaamheden. Milieuactivisten bezetten het terrein vier maanden lang en werden uiteindelijk met politiegeweld verwijderd. Kort daarna liet De Lijn alsnog bomen kappen, wat opnieuw tot juridische stappen leidde. Sindsdien liggen de werken volledig stil.

De Vlaamse minister van Mobiliteit Annick De Ridder (N-VA) laat in een eerste reactie weten de beslissing van de Raad “te betreuren”, maar benadrukt dat haar kabinet het vonnis zal bestuderen. Zowel De Lijn als het Gentse stadsbestuur weigeren voorlopig inhoudelijk te reageren. De vervoersmaatschappij verklaart enkel dat ze “het dossier grondig zal analyseren vooraleer verdere stappen te ondernemen”.

België, Buitenland, De Lijn

Beperkte dienstverlening: algemene hinder door nationale vakbondsactie

Grote hinder verwacht op 14 oktober, reizigers krijgen raad om ritten vooraf te plannen.

Een aangekondigde actiedag van het gemeenschappelijk vakbondsfront zal op dinsdag 14 oktober 2025 voor ernstige verstoringen zorgen in het openbaar vervoer. Ook de vakbonden bij De Lijn nemen deel aan de actie, wat betekent dat in heel Vlaanderen minder bussen en trams zullen uitrijden. Reizigers moeten zich voorbereiden op een dag vol vertragingen, afgeschafte ritten en aangepaste routes.

De Lijn benadrukt dat ze, zoals bij eerdere stakingen, een alternatieve dienstverlening uitwerkt om de hinder voor reizigers zoveel mogelijk te beperken. Het aangepaste vervoersaanbod zal vanaf vrijdag 10 oktober in de loop van de avond te raadplegen zijn op de website van De Lijn. “We doen ons best om zo duidelijk mogelijk te communiceren over welke ritten wél en niet zullen rijden,” laat de vervoersmaatschappij weten.

routeplanner

Reizigers worden aangeraden om hun verplaatsing grondig te plannen via de routeplanner op de website of in de app van De Lijn. Die routeplanner wordt in realtime aangepast: ritten die niet gereden worden, verdwijnen automatisch uit de zoekresultaten. Daarnaast worden op de haltepagina’s en de lijnpagina’s de afgeschafte ritten expliciet aangeduid met de vermelding ‘rijdt niet’.

Toch blijft er volgens De Lijn een risico op bijkomende uitval op de dag van de actie zelf. “We vragen onze reizigers om ook op 14 oktober de routeplanner te raadplegen vlak voor vertrek,” klinkt het verder. Onvoorziene omstandigheden kunnen ertoe leiden dat een bus of tram last minute geschrapt wordt.

Het gemeenschappelijk vakbondsfront kondigde de actiedag aan als onderdeel van een bredere protestbeweging. De bonden willen hiermee druk uitoefenen op de regering en werkgeversorganisaties rond dossiers die te maken hebben met loononderhandelingen, koopkracht en arbeidsvoorwaarden. Hoewel De Lijn niet rechtstreeks het mikpunt is van de actie, nemen haar werknemers wel deel uit solidariteit met het bredere vakbondsfront. Dat betekent dat ook de dagelijkse pendelaars, scholieren en reizigers die afhankelijk zijn van het openbaar vervoer, de gevolgen zullen ondervinden.

Foto: Pitane Blue – De Lijn Gent

De verwachting is dat het normale dienstrooster de dag na de actie, op woensdag 15 oktober, opnieuw volledig hervat wordt, tenzij onverwachte omstandigheden het herstel vertragen.

De Lijn zegt begrip te hebben voor de situatie, maar benadrukt dat de hinder voor de reizigers niet te vermijden is. “We verontschuldigen ons voor het ongemak dat deze vakbondsactie zal veroorzaken,” laat het bedrijf weten. “Onze medewerkers doen wat mogelijk is om de impact te beperken, maar bij een actie van deze omvang is dat helaas niet volledig haalbaar.”

alternatieven

Wie zich toch wil verplaatsen op 14 oktober, krijgt van De Lijn de raad om alternatieven te overwegen. Carpoolen, fietsen of thuiswerken worden genoemd als mogelijke oplossingen om de druk op het openbaar vervoer te verlichten. De maatschappij hoopt dat het aangepaste aanbod en de digitale hulpmiddelen voldoende duidelijkheid zullen bieden, zodat reizigers niet voor verrassingen komen te staan.