Tag archieven: busvervoer

De Lijn: raamovereenkomst met Daimler en afronding BYD-deal versnellen transitie

Miljoeneninjectie zet deur open voor 630 nieuwe elektrische bussen, De Lijn kiest massaal voor e-bussen in grootste vergroening ooit.

De Vlaamse vervoermaatschappij De Lijn zet een stevige nieuwe stap richting volledig emissievrij openbaar vervoer tegen 2035, een doel dat de organisatie al enige tijd naar voren schuift als één van haar belangrijkste pijlers. De recente gunning van een omvangrijke raamovereenkomst aan Daimler Buses Belgium, met een maximale investeringswaarde van 303 miljoen euro, vormt een essentieel onderdeel van deze strategie. Tegelijkertijd worden 268 extra e-bussen besteld bij BYD Europe en ruim 80 voertuigen bij Daimler, een beslissing die mogelijk werd dankzij een gerichte financiële impuls van 400 miljoen euro van Vlaams minister van Mobiliteit en Openbare Werken Annick De Ridder.

raamovereenkomst

Volgens De Lijn moet de volledige vloot van meer dan tweeduizend voertuigen binnen tien jaar geëlektrificeerd zijn. Het streven naar een stiller, schoner en comfortabeler openbaar vervoer gaat gepaard met de ambitie om meer reizigers aan boord te krijgen. De recente beslissingen vormen een verdere versnelling van het al lopende elektrificatieproces. De bestelling bij Daimler, gebaseerd op een nieuwe raamovereenkomst die ruimte biedt voor de levering van maximaal 500 e-bussen, volgt op een beoordeling waarbij Daimler het hoogste scoorde van alle inschrijvers. De eerste Mercedes-Benz eCitaro’s worden vanaf het eerste kwartaal van 2027 verwacht, waarmee de vernieuwing van de vloot in een nieuwe fase komt.

De aanvullende bestelling bij BYD Europe, goed voor 268 standaard e-bussen van twaalf meter lang, maakt de eerdere overeenkomst uit 2023 volledig rond. Daarmee benut BYD de volle capaciteit van de raamovereenkomst van 500 voertuigen. Volgens De Lijn verlopen de operationele ervaringen met de eerder geleverde voertuigen van BYD positief, wat aanleiding gaf tot een derde bestelling. Deze voertuigen komen gefaseerd toe vanaf het tweede kwartaal van 2027, waardoor de verjonging van de vloot op meerdere fronten tegelijk wordt voortgezet.

modernisering

Vlaams minister Annick De Ridder benadrukt dat de financiële injectie een cruciale rol speelt in de versnelling van het programma. Ze zegt: ‘We zijn blij om te zien dat De Lijn via de nieuwe raamovereenkomst de continuïteit van haar vergroeningsoperatie verzekert. Dankzij de “turbo” van 400 miljoen bestelt De Lijn dit jaar ruim 630 nieuwe e-bussen (de 290 bussen die al in het voorjaar werden besteld en de 268 + 80 nu) moderniseert ze haar aanbod en versterkt ze haar dienstverlening aan haar reizigers. Denk onder meer aan de schermen met real-time ritinformatie aan boord.’ Haar woorden weerspiegelen de overtuiging dat modernisering van het openbaar vervoer niet alleen technologisch maar ook qua dienstverlening vooruitgang moet opleveren.

Foto: © De Lijn – Mercedes eCitaro

De opeenvolgende bestellingen en de grootschalige raamovereenkomst tonen aan dat Vlaanderen niet alleen een ambitieus doel heeft gesteld, maar ook de middelen inzet om de transitie waar te maken. Met de eerste leveringen vanaf 2027 belooft de vernieuwing van het Vlaamse openbaar vervoer zichtbaarder dan ooit te worden.

Directeur-generaal Ann Schoubs licht toe dat nieuwe voertuigen standaard worden uitgerust met voorzieningen die ondertussen als Europese norm gelden. Ze zegt: ‘Zowel de e-bussen van BYD als de voertuigen van Daimler of Mercedes krijgen de typische De Lijn-uitrusting, die intussen zowat de Europese norm is geworden. USB-laadpunten en een elektrische oprijplaat voor minder mobiele reizigers zijn bij ons al vier jaar de norm en vind je hoe langer hoe meer terug bij onze collega’s in binnen- en buitenland. Ook onze verbeterde stuurpost met volledig instelbare en geventileerde en verwarmde chauffeursstoel, zijcamera’s in plaats van spiegels en geavanceerde veiligheidsuitrusting zijn intussen algemeen ingeburgerd.’ De nadruk op comfort, toegankelijkheid en veiligheid toont aan dat de vernieuwde voertuigen meer moeten worden dan enkel een ecologische oplossing.

tevredenheid

Ook vanuit de betrokken leveranciers klinkt tevredenheid over de beslissingen van De Lijn. Steven Somers, CEO van Daimler Buses Belgium, zegt: ‘Met de innovatieve technologie van de Mercedes-Benz eCitaro stadsbus, haar hoog comfortniveau en onze focus op duurzaamheid, draagt Daimler Buses Belgium graag bij aan de ambitie die wij delen met De Lijn om de mobiliteit en het openbaar vervoer in Vlaanderen toekomstbestendig te maken, zowel voor de reizigers, medewerkers en voor onze eigen leefomgeving.’ Daarmee onderstreept hij de lange termijnvisie die de Vlaamse vervoersmaatschappij deelt met haar partners.

Stella Li, Executive Vice-President bij BYD, bevestigt dat haar bedrijf hetzelfde pad bewandelt. Ze zegt: ‘We zijn blij om De Lijn te ondersteunen in haar volgende fase naar een volledig emissievrije vloot tegen 2035. Onze recentste B12.b e-bussen maken gebruik van onze sterke O&O mogelijkheden om geavanceerde veiligheidsstandaarden, grote efficiëntie in energieverbruik en een zuivere en stille ervaring in elektrische mobiliteit te leveren. Dankzij hun hoogstaande comfortuitrusting zowel voor reizigers als voor chauffeurs zijn deze voertuigen ontworpen om een moderner en aantrekkelijker netwerk voor openbaar vervoer in Vlaanderen te helpen scheppen. We kijken ernaar uit om bij te dragen aan de elektrificatiestrategie van De Lijn op de lange termijn en aan de bijdrage van De Lijn voor een groenere mobiliteit in lokale gemeenschappen.’

Reorganisatie volgt na discussie: besparingsronde zet vervoerregio’s onder druk

Op 5 januari past De Lijn haar dienstregeling beperkt aan in 5 vervoerregio’s.

De Lijn bereidt zich voor op een nieuwe fase in haar hervormingstraject en kiest daarbij voor een gerichte bijsturing van de dienstregeling in vijf Vlaamse vervoerregio’s. Vanaf 5 januari worden in Brugge, Midwest, Kortrijk, Limburg en de Vlaamse Rand meerdere aanpassingen doorgevoerd die volgens de vervoersmaatschappij noodzakelijk zijn om de budgetten opnieuw te laten aansluiten bij het oorspronkelijke financiële kader van de basisbereikbaarheid. De Lijn benadrukt dat het gaat om een beperkt pakket van zowat twintig ingrepen, vooral op trajecten waar de bezetting laag ligt tijdens verschillende tijdsblokken en typedagen. Reizigers kunnen alle details van de nieuwe regeling raadplegen via de website en de app, waar de updates sinds deze week toegankelijk zijn.

targetbudget

De betrokken vervoerregio’s hadden tijdens de uitrol van de basisbereikbaarheid hoger ingeschreven budgetten dan voorzien. De Lijn kreeg daarom nog eerder dit jaar de opdracht om het aanbod per regio opnieuw af te stemmen op het zogenaamde targetbudget. Volgens de maatschappij werd die oefening deze zomer intensief besproken met de vijf regio’s die nu in januari met de afgesproken correcties van start gaan. Het gaat daarbij hoofdzakelijk om lijnen of stukken van lijnen waar relatief weinig reizigers gebruik van maken, wat volgens De Lijn een objectief criterium vormde bij de evaluatie.

Los van deze financiële bijsturing lopen na de kerstvakantie ook operationele aanpassingen in bijna alle regio’s. De Lijn spreekt over aanpassingen die vooral bijdragen aan een betere afstemming met treinverbindingen of ontstaan op vraag van scholen die andere begin- of einduren hanteren. De maatschappij stelt dat dergelijke wijzigingen traditioneel in januari plaatsvinden wanneer scholen na de vakantie hun uurroosters definitief vastleggen en NMBS kleine optimalisaties doorvoert in de eigen dienstregeling. Deze operationele wijzigingen staan volgens De Lijn volledig los van de budgetoefening.

Foto: De Lijn – 65+

Reizigers in de betrokken regio’s volgen ondertussen nauwgezet hoe de nieuwe dienstregeling hun dagelijkse verplaatsingen beïnvloedt, terwijl de maatschappij zelf een evenwicht zoekt tussen dienstverlening, efficiëntie en budgettaire haalbaarheid.

Hoewel deze twintig besparingsmaatregelen reeds gecommuniceerd zijn, wijst De Lijn erop dat er nog een andere taak wacht: een bijkomende besparing van dertig miljoen euro die later nog gerealiseerd moet worden. De vervoersmaatschappij geeft mee dat deze oefening nog gedetailleerder zal worden uitgevoerd en dat vooral lijnen met zeer laag gebruik daarbij onder de loep komen. “Deze oefening start zo snel mogelijk en gebeurt in samenspraak met de vervoerregio’s,” klinkt het volgens de interne mededeling die bij de aankondiging werd gedeeld. Extra details over die volgende ronde zijn nog niet bekend, maar De Lijn benadrukt dat het proces samen met de lokale besturen wordt opgezet.

Volgens betrokkenen binnen de regio’s is het belangrijk dat reizigers de wijzigingen tijdig kunnen inkijken en hun verplaatsingen indien nodig aanpassen. De Lijn bevestigde eerder dat alle informatie volledig is opgeladen in de routeplanner en dat reizigers meteen zicht hebben op de invloed van de nieuwe regeling op hun dagelijkse traject. De vervoersmaatschappij gaf verder aan dat ze de effecten van de aanpassingen nauwgezet zal opvolgen wanneer de nieuwe regeling in werking treedt. De nadruk ligt daarbij op het garanderen van een zo efficiënt mogelijke inzet van middelen binnen het kader van de basisbereikbaarheid, een hervorming die voortaan het volledige Vlaamse openbaar vervoer aanstuurt.

De start van de aangepaste regeling op 5 januari markeert daarmee een nieuwe stap in het grotere hervormingsproject waarbij elke vervoerregio een eigen aanbod tekent binnen zijn budgettaire grenzen. Hoe de bijkomende dertig miljoen besparing eruit zal zien, blijft voorlopig nog onderwerp van overleg, maar duidelijk is dat De Lijn de komende maanden verder zal sleutelen aan haar netwerk. 

Hansea kraakt onder eigen groei: onrust bij personeel en vakbonden

Het moederbedrijf Hansea, dat een twintigtal busbedrijven in Vlaanderen overkoepelt, zit in woelig vaarwater.

De transportgroep, die de voorbije jaren fors groeide door nieuwe contracten met De Lijn, kampt volgens de Gazet van Antwerpen met ernstige groeipijnen. De problemen kwamen opnieuw aan het licht nadat busbedrijf De Polder, een van de filialen van Hansea, recent in opspraak kwam door de inbeslagname van een bus door de politie. Nog geen week na dat incident blijkt dat De Polder afscheid neemt van manager Boris Ploum, wat volgens betrokkenen de onrust binnen het bedrijf alleen maar vergroot.

Uit interne communicatie aan het personeel blijkt dat Ploum niet langer werkzaam is bij De Polder. De Nederlandse manager trad ongeveer een jaar geleden in dienst bij het bedrijf en was aangesteld om de reorganisatie binnen de busmaatschappij in goede banen te leiden. De reden voor zijn vertrek werd niet officieel toegelicht, maar volgens verschillende bronnen binnen het bedrijf heerst er al geruime tijd spanning tussen het management en de werknemers over de werkomstandigheden en de druk die gepaard gaat met de snelle groei van Hansea.

onrust

De onrust binnen het moederbedrijf begon op te lopen nadat de politie vorige week een bus van De Lijn in beslag nam die door De Polder werd uitgebaat. De controleurs stelden toen ernstige technische tekortkomingen vast. Dat voorval leidde tot scherpe kritiek van de vakbonden, die al langer waarschuwen voor de risico’s van de hoge werkdruk bij Hansea. Zij wijzen erop dat chauffeurs volgens hun getuigenissen steeds vaker met defecte bussen de baan op moeten omdat er te weinig tijd en middelen zouden zijn voor onderhoud.

Een vakbondsafgevaardigde zei daarover: “We zien dat het management steeds meer nadruk legt op rendement en minder op veiligheid. Chauffeurs krijgen opdrachten om te rijden met voertuigen waarvan ze weten dat er technische problemen zijn. Dat is onaanvaardbaar.” De bonden maken zich ook zorgen over de financiële kant van het verhaal. “Er zijn signalen dat sommige werknemers hun loon te laat of onvolledig ontvangen. Dat zorgt voor extra frustratie op de werkvloer,” klinkt het verder.

Hansea België

De komende weken beloven cruciaal te worden voor Hansea. Vakbonden hebben al laten weten dat ze aandringen op een overleg met de directie om de problemen structureel aan te pakken. Of dat overleg er snel komt, blijft voorlopig onduidelijk.

Hansea, dat de voorbije jaren veel nieuwe lijnen van De Lijn in handen kreeg, lijkt moeite te hebben om de snelle groei organisatorisch te verwerken. Volgens insiders worden managers onder grote druk gezet om de contracten na te komen, zelfs als dat betekent dat onderhoud of personeelsplanning eronder lijden. De vakbonden vrezen dat het vertrek van Ploum een teken is dat de interne spanningen verder toenemen.

Maandagochtend was er in Limburg nog een incident met een Lijnbus van een onderaannemer van Hansea. Daar reed een chauffeur een uur lang met een niet-sluitend deurtje dat hij met een hand dichthield, en een aanhoudend alarmsignaal.

De top van Hansea heeft voorlopig nog geen publieke verklaring afgelegd over het vertrek van de Nederlandse manager of over de recente incidenten. Medewerkers van De Polder laten intussen weten dat de onzekerheid groot is en dat de werkdruk blijft toenemen. “We weten niet wat er nog gaat volgen,” aldus een chauffeur. “Iedereen voelt dat het fout loopt, maar niemand durft er echt iets van te zeggen uit schrik voor represailles.”

In Nederland kreeg de Hansea groep bekendheid na het bundelen van de krachten met de  Nederlandse specialist in personenvervoer Munckhof. Individueel zijn Hansea en Munckhof vandaag relevante spelers in respectievelijk België en Nederland. Samen verzorgen Munckhof en Hansea jaarlijks het vervoer voor meer dan 47 miljoen mensen vanuit 50 locaties in de Benelux. 

Elektrisch vervoer rukt op: Nederland rijdt recordaantal emissievrije bussen

De elektrische bus is bezig aan een stille revolutie in het Nederlandse straatbeeld.

Voor het eerst rijden er meer dan vijfduizend zero-emissiebussen in het openbaar vervoer. Dat blijkt uit de nieuwste Monitor zero-emissiebussen Nederland van kennisinstituut CROW, die deze maand verscheen.

De ongeveer 5.200 ov-bussen dat in Nederland rijden zijn (helaas) nog niet allemaal zero-emissie, maar de groei van emissievrije bussen in Nederland is opmerkelijk. Inmiddels rijden er 2.418 zero-emissie bussen in het Nederlandse openbaar vervoer. Daarmee behoort Nederland tot de Europese koplopers op het gebied van schoon busvervoer. Alleen Duitsland telt er meer, maar Nederland heeft er naar verhouding de meeste per inwoner.

steden

De overgang naar elektrisch vervoer gaat niet overal even snel. In stedelijke gebieden is de omslag al bijna compleet. In Amstelland-Meerlanden en Amsterdam rijdt inmiddels meer dan tachtig procent van de bussen zonder uitstoot. Ook Arnhem-Nijmegen en Rotterdam scoren hoog.

In landelijke regio’s, zoals Zeeland, Twente en Zuid-Holland Noord, blijft het aandeel emissievrije bussen nog achter. De afstanden zijn daar groter en laadinfrastructuur ontbreekt soms nog. Toch verwacht CROW dat ook deze regio’s de komende jaren versneld zullen overstappen.

pantograaf

Het merendeel van de Nederlandse elektrische bussen laadt met een pantograaf, een soort laadarm die op het dak van de bus klikt. Bij 39 procent van de voertuigen beweegt de pantograaf omlaag, bij 33 procent juist omhoog. Slechts 10 procent van de vloot rijdt op waterstof. 

Hoewel waterstofbussen de afgelopen jaren aan terrein winnen, blijft de technologie voorlopig een aanvulling op batterij-elektrisch vervoer. De meeste fabrikanten investeren vooral in accutechniek.

Foto: © Pitane Blue –
Bravo – busvervoer

“De elektrificatie van het openbaar vervoer is geen experiment meer, het is de nieuwe standaard,” zegt een woordvoerder van CROW. “Elke nieuwe concessie gaat in principe uit van zero-emissie.”
De monitor besluit optimistisch: als het huidige tempo aanhoudt, rijdt er binnen vijf jaar geen dieselbus meer in Nederland.

De Nederlandse busbouwers VDL en Ebusco zijn de grote winnaars van de elektrificatieronde. Samen leveren zij het grootste deel van de nieuwe bussen. Buitenlandse merken als BYD, Solaris en Mercedes-Benz volgen op afstand.

De vervoerders Arriva, Qbuzz en Connexxion beschikken over de grootste elektrische vloten. In totaal rijden deze bedrijven samen al duizenden bussen op stroom.

Het effect van de transitie is duidelijk zichtbaar in de cijfers. De totale afstand die elektrische bussen jaarlijks afleggen, steeg van 18 miljoen kilometer in 2018 tot 360 miljoen kilometer in 2024. Diesel verdwijnt langzaam uit het straatbeeld, en gas- en waterstofbussen vullen de resterende niches.

Volgens CROW is de milieuwinst aanzienlijk. De uitstoot van fijnstof, stikstof en CO₂ door het busvervoer daalde sinds 2018 met tientallen procenten. “De verbetering van de luchtkwaliteit is vooral in stedelijke gebieden goed merkbaar,” aldus de monitor.

Europa

Nederland loopt met deze cijfers voorop in Europa. Tussen 2012 en 2024 werden in ons land 4.782 zero-emissiebussen geregistreerd, meer dan in Frankrijk, het Verenigd Koninkrijk of Noorwegen. Alleen Duitsland noteerde hogere absolute aantallen, maar verspreid over een veel groter land.

De Europese markt voor elektrische bussen groeide vorig jaar tot meer dan 8.000 nieuwe registraties. Daarmee lijkt de overstap naar schoon openbaar vervoer in heel Europa in een stroomversnelling te komen.

De verwachting is dat Nederland tegen 2030 vrijwel volledig uitstootvrij busvervoer heeft. Dat is vijf jaar eerder dan in veel andere Europese landen.

“De uitdaging ligt nu niet meer bij de voertuigen, maar bij de stroomvoorziening,” zegt CROW. “De laadinfrastructuur moet meegroeien, en dat vraagt samenwerking tussen vervoerders, gemeenten en netbeheerders.”

Politiecontrole: GVB belooft compensatie en strengere controles

Reizigers in Amsterdam-Noord zijn donderdag 25 september 2025 flink gedupeerd geraakt toen er urenlang geen bussen reden.

Ook de dag erna had het openbaar vervoer in de rest van de stad nog te maken met nasleep en vertragingen. De Amsterdamse stadsvervoerder GVB erkent de omvang van de problemen en biedt haar excuses aan voor de overlast.

Volgens GVB kwamen reizigers plotseling zonder vervoer te zitten en moesten zij zelf een alternatieve manier vinden om naar hun werk, school of afspraken te komen. “We realiseren ons dat dit veel ongemak heeft veroorzaakt, en dat spijt ons,” laat het vervoersbedrijf weten. “Als Amsterdamse stadsvervoerder zetten we ons dagelijks in om zo’n 900.000 mensen veilig en op tijd op bestemming te krijgen. Juist daarom vinden we het extra vervelend dat het misging. Het is frustrerend dat we u niet de service konden bieden die u van ons mag verwachten.”

politie

De oorzaak van de plotselinge uitval lag bij een onverwachte politiecontrole op donderdagochtend 25 september in stadsdeel Noord. Agenten controleerden of alle GVB-bussen beschikten over de juiste verplichte documenten, waaronder een kopie van het kentekenbewijs en een gewaarmerkt afschrift van de communautaire vergunning. Deze papieren moeten altijd fysiek aanwezig zijn in de bus. Hoewel alle voertuigen voldeden aan de veiligheidsnormen en over geldige APK-keuringen beschikten, mochten sommige bussen tijdelijk niet rijden omdat de vereiste documenten ontbraken.

Vanaf donderdagmiddag begon GVB met een grote interne controle. Alle stilstaande bussen in garages en bij busstations werden nagekeken op de aanwezigheid van de juiste papieren. “Als de documenten aanwezig waren, kon de bus weer de weg op,” aldus een woordvoerder van het vervoersbedrijf. Rond 16.00 uur kon de dienstregeling in Noord voorzichtig worden hervat, en een half uur later reden de meeste lijnen weer, al moesten reizigers nog rekening houden met vertragingen.

Het vervoersbedrijf sluit zijn verklaring af met nogmaals zijn spijt te betuigen. “We vinden het enorm vervelend dat het misging,” schrijft GVB. “We doen er alles aan om dit in de toekomst te voorkomen en onze reizigers de service te bieden die zij van ons gewend zijn.”

Na de hectische donderdag besloot GVB in de nacht van 25 op 26 september alle bussen opnieuw te controleren. Hierbij werd niet alleen gekeken of de papieren aanwezig waren, maar ook of deze op de juiste plek in het voertuig lagen. Dankzij die nachtelijke operatie kon de dienstregeling op vrijdag grotendeels doorgaan, al was er nog sprake van beperkte uitval.

Het vervoersbedrijf benadrukt dat de veiligheid van reizigers nooit in het geding is geweest. “De veiligheid van onze reizigers staat altijd voorop,” meldt GVB. “Al onze bussen zijn goedgekeurd door de Inspectie Leefomgeving en Transport en beschikken over een geldige APK. De voertuigen voldoen aan alle veiligheidseisen. In enkele gevallen mochten bussen tijdelijk niet rijden vanwege ontbrekende documentatie aan boord, niet omdat het voertuig onveilig was.”

compensatie

GVB zegt maatregelen te hebben genomen om een herhaling in de toekomst te voorkomen. Tegelijkertijd worden reizigers die hinder hebben ondervonden, gecompenseerd. “We hebben een ruime regeling bij vertraging of uitval van ritten,” aldus de verklaring. “Wie hinder heeft ondervonden van de uitval van onze bussen in Noord, kan een vergoeding aanvragen via onze website. Onder Klantenservice > Onze online formulieren is het vergoedingsformulier te vinden. Ook bij onze loketten helpen onze medewerkers graag bij het indienen van een aanvraag.”

Beperkte dienstverlening: algemene hinder door nationale vakbondsactie

Grote hinder verwacht op 14 oktober, reizigers krijgen raad om ritten vooraf te plannen.

Een aangekondigde actiedag van het gemeenschappelijk vakbondsfront zal op dinsdag 14 oktober 2025 voor ernstige verstoringen zorgen in het openbaar vervoer. Ook de vakbonden bij De Lijn nemen deel aan de actie, wat betekent dat in heel Vlaanderen minder bussen en trams zullen uitrijden. Reizigers moeten zich voorbereiden op een dag vol vertragingen, afgeschafte ritten en aangepaste routes.

De Lijn benadrukt dat ze, zoals bij eerdere stakingen, een alternatieve dienstverlening uitwerkt om de hinder voor reizigers zoveel mogelijk te beperken. Het aangepaste vervoersaanbod zal vanaf vrijdag 10 oktober in de loop van de avond te raadplegen zijn op de website van De Lijn. “We doen ons best om zo duidelijk mogelijk te communiceren over welke ritten wél en niet zullen rijden,” laat de vervoersmaatschappij weten.

routeplanner

Reizigers worden aangeraden om hun verplaatsing grondig te plannen via de routeplanner op de website of in de app van De Lijn. Die routeplanner wordt in realtime aangepast: ritten die niet gereden worden, verdwijnen automatisch uit de zoekresultaten. Daarnaast worden op de haltepagina’s en de lijnpagina’s de afgeschafte ritten expliciet aangeduid met de vermelding ‘rijdt niet’.

Toch blijft er volgens De Lijn een risico op bijkomende uitval op de dag van de actie zelf. “We vragen onze reizigers om ook op 14 oktober de routeplanner te raadplegen vlak voor vertrek,” klinkt het verder. Onvoorziene omstandigheden kunnen ertoe leiden dat een bus of tram last minute geschrapt wordt.

Het gemeenschappelijk vakbondsfront kondigde de actiedag aan als onderdeel van een bredere protestbeweging. De bonden willen hiermee druk uitoefenen op de regering en werkgeversorganisaties rond dossiers die te maken hebben met loononderhandelingen, koopkracht en arbeidsvoorwaarden. Hoewel De Lijn niet rechtstreeks het mikpunt is van de actie, nemen haar werknemers wel deel uit solidariteit met het bredere vakbondsfront. Dat betekent dat ook de dagelijkse pendelaars, scholieren en reizigers die afhankelijk zijn van het openbaar vervoer, de gevolgen zullen ondervinden.

Foto: Pitane Blue – De Lijn Gent

De verwachting is dat het normale dienstrooster de dag na de actie, op woensdag 15 oktober, opnieuw volledig hervat wordt, tenzij onverwachte omstandigheden het herstel vertragen.

De Lijn zegt begrip te hebben voor de situatie, maar benadrukt dat de hinder voor de reizigers niet te vermijden is. “We verontschuldigen ons voor het ongemak dat deze vakbondsactie zal veroorzaken,” laat het bedrijf weten. “Onze medewerkers doen wat mogelijk is om de impact te beperken, maar bij een actie van deze omvang is dat helaas niet volledig haalbaar.”

alternatieven

Wie zich toch wil verplaatsen op 14 oktober, krijgt van De Lijn de raad om alternatieven te overwegen. Carpoolen, fietsen of thuiswerken worden genoemd als mogelijke oplossingen om de druk op het openbaar vervoer te verlichten. De maatschappij hoopt dat het aangepaste aanbod en de digitale hulpmiddelen voldoende duidelijkheid zullen bieden, zodat reizigers niet voor verrassingen komen te staan.

Rooktoerisme booming: pafbus vol rokers dendert door naar Luxemburg

De pafbus, een bus die rokers vanuit Nederland naar Luxemburg of Duitsland brengt om daar goedkoop sigaretten te kopen, wordt steeds populairder.

Wat begon als een anekdotisch uitje van een handvol rokers is in 2025 uitgegroeid tot een georganiseerd, winstgevend en politiek beladen fenomeen: Nederlandse touringcars vol rokers die wekelijks koers zetten richting Luxemburg. De reden is glashelder: sigaretten zijn daar de helft goedkoper. Deze ‘pafbus’ is inmiddels meer dan een goedkope rooktrip, het is een rijdende aanklacht tegen het strengere Nederlandse accijnsbeleid.

Sinds de verhoging van de tabaksaccijnzen in 2024 is de prijs van een slof sigaretten in Nederland opgelopen tot gemiddeld 111 euro. Luxemburg, waar dezelfde slof voor circa 70 euro van eigenaar wisselt, is daardoor uitgegroeid tot een rookwalhalla voor Nederlanders. Volgens cijfers van de Europese Commissie mag een volwassene volledig legaal binnen de EU tot 800 sigaretten, één kilo shag, 400 cigarillo’s of 200 sigaren voor eigen gebruik meenemen. Daar maken Nederlandse rokers boven de 17 jaar gretig gebruik van, zonder de wet te overtreden.

busbedrijven

Ook busbedrijven spelen hier handig op in. Touroperators zoals Winkelbus.nl bieden inmiddels geprofessionaliseerde trips aan naar Luxemburg of Duitsland met vaste opstapplaatsen, geplande stops en zelfs Nederlandstalig personeel bij tabakswinkels. Anderen reizen dan weer naar onder andere Wemperhardt. Op parkeerplaatsen is ruimte gereserveerd voor tientallen touringcars. Winkels zijn ingericht op bulkverkoop: complete schappen met sloffen, bundelkortingen en kassabonnen afgestemd op douaneregels. Zo kunnen Nederlanders veel geld besparen op rookwaren en boodschappen.

Het ministerie van Financiën ziet ondertussen de miljarden aan accijnsinkomsten verdampen. Waar de bedoeling van het beleid was om roken te ontmoedigen, blijkt uit recente data dat zo’n zestig procent van alle in Nederland geconsumeerde tabak inmiddels uit het buitenland komt. De overheid mist daardoor niet alleen accijnsinkomsten, maar ook de gedragsverandering die het voor ogen had. De roker blijft roken, alleen niet meer in Nederlandse winkels.

Foto: © Pitane Blue – reizigers zijn enthousiast over de busreis

De reizigers zijn enthousiast over de busreis, die hen niet enkel in staat stelt goedkoper sigaretten te kopen, maar ook een sociale uitlaatklep biedt.

Luxemburg profiteert intussen maximaal. Volgens de Luxemburgse overheid bracht de tabaksverkoop in 2024 zo’n 1,4 miljard euro op. Verwachting is dat dit in 2025 stijgt naar 1,6 miljard. Een groot deel van de kopers komt uit België, Frankrijk, Duitsland én Nederland. En minder dan vijf procent van de verkochte sigaretten wordt daadwerkelijk in Luxemburg zelf opgestoken.

Op sociale media groeien de groepen waarin reizen worden gedeeld. “Het is gezellig en goedkoop,” zegt Ingrid uit Tilburg, een vaste reiziger. “Voor de prijs van twee sloffen rookwaar in Nederland koop ik hier drie, en ik maak er meteen een dagje uit van.” Een andere roker uit Arnhem beaamt: “Ik bespaar honderden euro’s per jaar. Waarom zou ik dat niet doen?”

activisten

Rokers die deelnemen aan deze reizen zien zichzelf niet als activisten, maar als rationele consumenten. Toch groeit onder politici en experts de zorg dat het beleid zijn geloofwaardigheid verliest. Het ontmoedigingsbeleid lijkt vooral ontmoedigend voor de staatskas. De ‘pafbus’ is daarmee geen relikwie van een nicotineverslaving, maar volgens de rokers een symptoom van beleid dat zijn doel voorbijschiet.

Je mag e-sigaretten en vapes meenemen naar Nederland, zolang dit aantoonbaar voor eigen gebruik is. Het is niet toegestaan deze producten te verhandelen of weg te geven. De e-sigaretten moeten bovendien voldoen aan de Nederlandse regelgeving, zoals een maximale hoeveelheid nicotine, verplichte waarschuwingen en een verbod op smaakjes anders dan tabak.

drank

Ook mag je accijnsgoederen zoals alcohol meenemen uit een EU-land, mits dit voor persoonlijk gebruik is. De richtlijnen zijn: maximaal 110 liter bier, 90 liter wijn (waarvan maximaal 60 liter mousserende wijn), 20 liter lichte likeur (zoals sherry of port) en 10 liter sterke drank (zoals whisky of wodka). Als je meer dan deze hoeveelheden meeneemt, kan de Douane een onderzoek instellen om vast te stellen of de goederen werkelijk voor eigen gebruik zijn. Is dat niet het geval, dan moet je alsnog accijnzen betalen.

Zolang het prijsverschil zo fors blijft en de regelgeving binnen de EU de handel toelaat, zullen de bussen blijven rijden. Elke volle bus die vertrekt uit Nederland richting Luxemburg is een signaal aan Den Haag: het beleid wordt op papier uitgevoerd, maar op de weg massaal omzeild. En wie zijn oren sluit voor die realiteit, hoort uiteindelijk alleen nog het ronkende geluid van een volgepakte touringcar met rokende passagiers die hun eigen grens trekken.

Rie moa mee: The Celebration team zingt buschauffeurs in de kijker

The Celebration Team heeft met “Rie moa mee” een verrassend muzikale ode gecomponeerd voor de vaak onbekende helden van het Europese wegvervoer: de buschauffeurs.

In dit lied verweeft de groep herkenbare buslijnen en vervoerders met landelijke accenten en poëtische beelden, waardoor een warme en mensgerichte ballade ontstaat die tegelijkertijd een reis langs Europa’s wegen uitstippelt.

Met een vrolijke melodie en een refrein dat uitnodigt tot meezingen, neemt “Rie moa mee” luisteraars mee op een imaginaire busreis langs knooppunten als National Express, Ouibus, BlaBlaBus, Sindbad, PolskiBus en DB Fernverkehr. Maar de band beperkt zich niet tot grote namen; ze noemen ook minder bekende vervoerders zoals Bus Éireann, MarinoBus en LuxExpress. Zo ontstaat een impressie van een levendige Europese mobiliteitskaart waarin elke buslijn zijn eigen verhaal vertelt.

streektaal

Een bijzondere sfeer komt naar voren in de zin “Van stedn vol licht tot dale diep, verhoaln verteld, herinnerien bluvn zie.” Door streektaal te combineren met universele thema’s als herinnering en ontmoeting, slaagt het nummer erin zowel lokaal als internationaal te klinken. Elk refrein laat zich gemakkelijk meezingen en ademt tegelijkertijd een gevoel van verbondenheid uit: “Rie moa mee, kom rie moa mee – buschauffeurs in Europa zingn mee.”

Centraal in het lied staan niet de lijnen of de bussen, maar de chauffeurs achter het stuur. “Elke bus ee zyn verhoal, elke reize e nieuwe start,” klinkt het in de tekst, waarmee zij nadrukkelijk worden neergezet als verbindende schakel in het Europese reisverhaal. Volgens de tekstschrijver van de band, ontstond het idee voor het nummer tijdens hun tour langs kleinere steden. “We waren vaak zelf onderweg met de bus en raakten onder de indruk van de toewijding en het geduld van de chauffeurs,” vertelt hij. “Ze zijn altijd alert, vriendelijk en vormen vaak het eerste aanspreekpunt voor reizigers. Dat verdient waardering.”

Het getuigenis van laat zien dat het nummer niet uit de lucht is komen vallen. Het weerspiegelt een gedeelde ervaring: die van lange ritten, gesprekken met chauffeurs, wisselende landschappen en het gevoel steeds weer ergens welkom te zijn, ook al stap je in een totaal onbekende omgeving stappen. Door deze menselijke dimensie centraal te stellen, krijgt “Rie moa mee” een sociale lading die verder gaat dan enkel nostalgie.

https://youtu.be/pGny89SYArg

Naast het radiovriendelijk karakter wil The Celebration Team het lied ook live laten klinken op locaties die symbolisch zijn voor de buswereld: bij busstations, in depots en tijdens evenementen van vervoersmaatschappijen. De band denkt zelfs aan een videoclip waarin echte chauffeurs uit diverse landen worden opgevoerd, meezingen of dagelijks hun werk laten zien. Dat zou passen binnen de thematiek van de song: een eerbetoon waarin zowel de beroepsgroep als reizigers letterlijk dichter bij elkaar komen.

samen op reis

Bij de uitvoering van “Rie moa mee” draait het volgens de band om meer dan muziek. Het is een reflectie op mobiliteit in een tijd waarin duurzaamheid, samenwerking en wederzijds begrip steeds belangrijker worden. Reizen per bus, dat vaak gezien wordt als functioneel, wordt hier verheven tot iets poëtisch en verbindend. De groep hoopt dat chauffeurs en passagiers na het horen van het lied zich meer bewust zijn van hun gemeenschappelijke ritueel: samen op reis gaan, dag in dag uit, door weer en wind.

Met dit nummer lukt het The Celebration Team om een vaak onzichtbare beroepsgroep in het zonnetje te zetten. Niet alleen door de melodie, maar vooral door de herkenbare scènes en het menselijke verhaal dat door de tekst heen loopt. Buschauffeurs verschijnen hier niet als ondersteunende rolspelers, maar als hoofdrolspelers. En tegelijkertijd nodigt het lied op speelse wijze de luisteraar uit zelf de bus in te stappen, de reis te maken – en daarbij stil te staan bij de persoon achter het stuur.

Of je nu een dagelijkse pendelaar bent of een avontuurlijke reiziger, “Rie moa mee” doet je na afloop met andere ogen naar buschauffeurs kijken. Want elke rit, hoe kort ook, begint met een chauffeur die zijn of haar dag begint voor de reiziger. En in dát moment zit volgens The Celebration Team de ware schoonheid van reizen.

Vertraagde leveringen: Qbuzz bestelt Chinese bussen en zegt diesel definitief vaarwel

Het Chinese busmerk Yutong lijkt de reddingsboei te zijn voor vervoerder Qbuzz, die sinds eind vorig jaar het busvervoer verzorgt in het noordelijke deel van Zuid-Holland.

Na een chaotische start van de concessie, waarin dieselbussen en zelfs touringcars moesten worden ingezet door leveringsproblemen bij Europese fabrikanten, heeft Qbuzz besloten zijn samenwerking met Yutong fors uit te breiden. Eind dit jaar worden nog eens 62 elektrische bussen van de Chinese fabrikant verwacht, waarmee het bedrijf definitief afscheid kan nemen van dieselvoertuigen.

De concessie in onder andere Alphen aan den Rijn en Gouda begon in december 2024 onder zware druk. Qbuzz had de provincie Zuid-Holland beloofd om vanaf dag één volledig emissieloos te rijden. Dat streven bleek al snel onhaalbaar. Door het faillissement van de Belgische busbouwer Van Hool en leveringsproblemen bij het Italiaanse Iveco kwamen de benodigde elektrische voertuigen veel te laat of helemaal niet. Hierdoor moest Qbuzz tijdelijk terugvallen op ouder materiaal, waaronder dieselbussen en ingehuurde touringcars, wat leidde tot veel uitgevallen ritten en woede onder reizigers.

Yutong

Het tij begon te keren toen Qbuzz in allerijl vijftig elektrische bussen bestelde bij de tot dan toe onbekende Chinese fabrikant Yutong. Deze voertuigen werden wél op tijd geleverd en zijn sindsdien naar volle tevredenheid in gebruik. “Een buitengewone prestatie van een betrouwbare, internationale leverancier van hoogwaardige zero-emissiebussen,” aldus Annemarie Zuidberg, algemeen directeur van Qbuzz. Ze benadrukte dat uit het klanttevredenheidsonderzoek van onderzoeksbureau Newcom blijkt dat reizigers de nieuwe bussen aanzienlijk hoger waarderen op comfort, luxe en algehele reiservaring.

De positieve feedback leidde ertoe dat Qbuzz nu een tweede order bij Yutong heeft geplaatst. Met de nieuwe levering van 62 bussen beschikt het bedrijf straks over ruim 110 voertuigen van het Chinese merk. Die zullen worden ingezet op belangrijke lijnen in Zuid-Holland Noord, zoals de R-net en de SnelBuzz, waarmee Qbuzz zijn vloot van dieselbussen volledig kan uitfaseren.

Foto: © Pitane Blue – vervoerder Qbuzz

Toch is het project nog niet zonder hobbels. Door netcongestie – het overbelaste elektriciteitsnet – is het op sommige locaties niet mogelijk om alle bussen gelijktijdig op te laden. Als tijdelijke maatregel zet Qbuzz dieselaggregaten in om de stroomvoorziening te garanderen. De vervoerder hoopt dat netbeheerders snel met oplossingen komen, zodat ook deze uitstoot tot het verleden behoort.

vertragingen

De vertragingen en de inzet van dieselbussen kwamen Qbuzz eerder op een boete van 3,5 miljoen euro te staan, opgelegd door de provincie Zuid-Holland. Met de uitbreiding van de Yutong-vloot wordt echter een belangrijke stap gezet richting het nakomen van de belofte om volledig uitstootvrij openbaar vervoer aan te bieden.

Volgens Qbuzz is de samenwerking met Yutong exemplarisch voor de nieuwe koers die het bedrijf wil varen: betrouwbaar, duurzaam en toekomstgericht. De provincie Zuid-Holland blijft nauw betrokken bij de ontwikkelingen en benadrukt het belang van een soepele overgang, zonder verdere hinder voor reizigers

Groene leugen op wielen: elektrische bussen rijden op diesel in Alphen aan den Rijn

Het beeld van een elektrische bus roept associaties op van vooruitgang, duurzaamheid en een schonere toekomst.

Maar in de Zuid-Hollandse plaats Alphen aan den Rijn is de werkelijkheid weerbarstig. Daar worden elektrische bussen namelijk opgeladen met dieselaggregaten, omdat het stroomnet de vraag naar elektriciteit niet aankan. Statenlid Niels Oosterom van de BoerBurgerBeweging spreekt er schande van: “Wat je hier ziet is verbazingwekkend: meerdere dieselaggregaten die nodig zijn om de bussen van stroom te voorzien.”

Het klinkt als een grap, maar het is de harde realiteit. De provincie Zuid-Holland stimuleert het gebruik van elektrisch openbaar vervoer in het kader van haar klimaatdoelstellingen. In theorie klinkt dat logisch. Maar in de praktijk blijkt het stroomnet in delen van de provincie, waaronder Alphen aan den Rijn, ontoereikend om de benodigde elektriciteit aan te leveren. Om de bussen toch rijdend te houden, worden nu dieselaggregaten ingezet. Daarmee verandert een groen project in een grijze oplossing.

haalbaarheid

Oosterom uit zijn zorgen daarover in ferme bewoordingen. “De intentie van elektrificatie is goed. Maar als we écht willen verduurzamen, moeten we inzetten op échte oplossingen: investeren in kernenergie en een robuuste netinfrastructuur,” stelt hij. Hij vindt dat duurzaam beleid niet alleen over ambities moet gaan, maar vooral ook over de haalbaarheid ervan. “Duurzaam beleid vraagt om meer dan mooie woorden. Het vraagt om realisme en een eerlijke blik op de wereld.”

Uit onderzoek van TNO blijkt dat de CO₂-uitstoot van elektrische bussen die worden opgeladen met grijze stroom – en in dit geval zelfs via dieselgeneratoren – nauwelijks lager is dan die van moderne dieselbussen. In sommige gevallen is de uitstoot zelfs hoger. Bovendien zijn elektrische bussen een stuk duurder in aanschaf en onderhoud, wat uiteindelijk ook impact heeft op de kosten voor de reiziger.

Het probleem dat Oosterom aankaart, staat niet op zichzelf. In heel Nederland kampen regio’s met netcongestie: het stroomnet is simpelweg niet ingericht op de piekbelastingen die de energietransitie met zich meebrengt. Daarbij speelt mee dat de laadinfrastructuur voor elektrische voertuigen – van personenauto’s tot openbaar vervoer – sterk achterloopt op de ambities van overheden. De roep om een versnelling in de uitbreiding van het elektriciteitsnetwerk klinkt dan ook steeds luider.

sociale media

Op sociale media wordt het standpunt van Oosterom volop gedeeld, maar ook bekritiseerd. Verschillende gebruikers vragen zich af wat hij concreet doet om het probleem op te lossen. Is het enkel mopperen op LinkedIn, of onderneemt hij ook daadwerkelijk actie? Zet hij druk bij de verantwoordelijke netbeheerders, of blijft het bij publieke statements?

Volgens de website van de provincie Zuid-Holland is netbeheerder Liander verantwoordelijk voor de energie-infrastructuur, maar ook gemeenten en provinciale bestuurders kunnen een actieve rol spelen in de versnelling van vergunningsprocedures en investeringen. De vraag blijft of Oosterom bereid is die verantwoordelijkheid te nemen en de handschoen op te pakken.

Ondertussen blijft de paradox zichtbaar op het busstation in Alphen aan den Rijn: elektrische bussen, met een stekker in een dieselaggregaat. De rookpluimen stijgen op terwijl het bord “duurzaam openbaar vervoer” ernaast staat. Een wrange illustratie van wat gebeurt wanneer ambitie en infrastructuur niet hand in hand gaan.