Plannen voor grootste stelplaats van vlaanderen opnieuw op losse schroeven.
De Raad voor Vergunningsbetwistingen heeft een streep getrokken door de omgevingsvergunning voor de nieuwe stelplaats van De Lijn in Wondelgem, Gent. De rechter oordeelt dat de milieu-impact van het project onvoldoende onderzocht werd en dat ook de mogelijke alternatieve locaties niet afdoende in kaart zijn gebracht. De Vlaamse overheid krijgt drie maanden de tijd om te beslissen over een nieuwe vergunning, op basis van een volledig nieuw milieueffectenrapport (MER).
Het ambitieuze project op de site Wissenhage, dat al meer dan tien jaar in de pijplijn zit, moest de grootste stelplaats van Vlaanderen worden. De Lijn had er plannen om een moderne infrastructuur te bouwen voor 120 bussen en 40 trams, waaronder elektrische voertuigen. De site in de Bloemekenswijk moest dienen als draaischijf voor het openbaar vervoer in de regio Gent. Toch is het terrein sinds het begin van de werkzaamheden onderwerp van hevige discussies, juridische procedures en acties van milieuorganisaties.
forse tegenslag
De Raad stelt nu expliciet dat De Lijn een nieuw en grondiger milieueffectenrapport moet opmaken. Daarbij moet ook onderzocht worden wat de gevolgen zijn als de stelplaats er níet komt. Het arrest betekent een forse tegenslag voor De Lijn, dat al aanzienlijke investeringen deed in de voorbereiding van het project. Zo werd er onder meer een trambrug gebouwd die tot vandaag ongebruikt blijft.
Volgens de rechter zijn de tekortkomingen in het huidige MER niet te negeren. Het document zou volgens het arrest belangrijke leemtes bevatten over de impact op de lokale natuur en op het historisch moerasgebied dat door onderzoekers van de Universiteit Gent eerder als “ecologisch waardevol” werd bestempeld. Bovendien werd er volgens de Raad te weinig aandacht besteed aan mogelijke alternatieve locaties voor de stelplaats.
Met de vernietiging van de vergunning lijkt de toekomst van het megaproject op de site Wissenhage opnieuw onzeker. De bal ligt nu in het kamp van Vlaanderen, dat binnen drie maanden moet beslissen of De Lijn een nieuwe kans krijgt – of dat het dossier definitief in de prullenmand belandt.
De tegenstanders van het project, waaronder lokale bewoners en milieuorganisaties, reageren opgelucht. Advocate Marleen Ryelandt, die enkele van de actiegroepen vertegenwoordigt, noemt de uitspraak “een duidelijk signaal aan De Lijn”. “Ik hoop dat het signaal naar De Lijn nu duidelijk is, dat ze haar alternatieven op vlak van locatie moet heronderzoeken. Maar ook naar de politiek toe: ze moeten nadenken of het wel nog verantwoord is om op die site zo’n grote stelplaats te bouwen,” zegt ze.
groene haven
Ook Laure Devroey van natuurorganisatie BOS+ spreekt van “opluchting en erkenning”. “Wij zijn blij en opgelucht dat de Raad onze standpunten bevestigt: dat De Lijn een grondig en eerlijk alternatief onderzoek moet voorleggen, en de natuurwaarde van het gebied ernstig moet nemen. Het huidig MER schiet op dat vlak tekort, en De Lijn zal haar huiswerk dus moeten overdoen.” Devroey benadrukt dat haar organisatie niet tegen openbaar vervoer is, maar tegen de manier waarop het proces tot nu toe verlopen is. “We beseffen dat de zoektocht naar een locatie voor de stelplaats complex is, maar we weigeren de schijntegenstelling tussen openbaar vervoer en natuur te aanvaarden. Dat is ook het probleem niet, wel dat het proces oneerlijk en onzorgvuldig verloopt. Als je oplossing bestaat uit het betonneren van een laatste groene haven in een dichtbevolkte en natuurarme wijk, dan heb je de oplossing gewoon nog niet gevonden,” aldus Devroey.
juridische strijd
De juridische strijd rond Wissenhage sleept al jaren aan. Eerder was de vergunning al tijdelijk geschorst, wat leidde tot een stillegging van de werkzaamheden. Milieuactivisten bezetten het terrein vier maanden lang en werden uiteindelijk met politiegeweld verwijderd. Kort daarna liet De Lijn alsnog bomen kappen, wat opnieuw tot juridische stappen leidde. Sindsdien liggen de werken volledig stil.
De Vlaamse minister van Mobiliteit Annick De Ridder (N-VA) laat in een eerste reactie weten de beslissing van de Raad “te betreuren”, maar benadrukt dat haar kabinet het vonnis zal bestuderen. Zowel De Lijn als het Gentse stadsbestuur weigeren voorlopig inhoudelijk te reageren. De vervoersmaatschappij verklaart enkel dat ze “het dossier grondig zal analyseren vooraleer verdere stappen te ondernemen”.
