Tag archieven: democratie

Stemrecht in Europa: een historische strijd en hedendaagse praktijk

Van 6 tot en met 9 juni 2024 zullen miljoenen Europeanen bij de Europese verkiezingen de toekomst van de Europese democratie helpen vormgeven.

Terwijl democratie voor veel burgers binnen de Europese Unie als een vaststaand gegeven wordt beschouwd, is het een luxe die pas na decennialange strijd en opofferingen tot stand is gekomen. Stemmen is meer dan een recht; het is een erfenis van voorgaande Europese generaties die hebben gevochten voor de vrijheid om de toekomst van hun land en continent te beïnvloeden. Met de Europese verkiezingen aanstaande in 2024, wordt deze gelegenheid om invloed uit te oefenen op de richting van de Europese Unie nog belangrijker. Nederland en België, elk met hun eigen kiesstelsels en regels, bereiden zich voor op deze belangrijke democratische handeling.

In Nederland, waar stemmen niet verplicht is, vinden de Europese verkiezingen plaats op 6 juni 2024. Elke EU-burger van 18 jaar en ouder is gerechtigd om te stemmen. De Nederlandse kiezers zullen 31 Europarlementariërs kiezen, wat een stijging van vijf zetels is sinds de vorige verkiezingen in 2019, deels dankzij het vertrek van het Verenigd Koninkrijk uit de EU. Nederlanders hebben de mogelijkheid om bij voorkeur te stemmen, wat betekent dat zij direct invloed kunnen uitoefenen op welke kandidaten van hun gekozen partijen mogelijk worden verkozen.

Ondertussen kent België, waar stemmen verplicht is voor iedereen van 16 jaar en ouder, zijn eigen unieke regels en procedures. De Belgische verkiezingen, gepland voor 9 juni 2024, vereisen dat elke kiezer in een stemhokje stapt, maar biedt ook de vrijheid om blanco te stemmen. Belgen kunnen kiezen om hun stem te geven aan een partijlijst of specifieke kandidaten binnen die lijst, wat invloed heeft op de rangorde van de kandidaten in termen van wie uiteindelijk wordt verkozen. In 2024 zullen 22 Belgische parlementsleden gekozen worden. Dit kiessysteem zorgt voor een evenredige vertegenwoordiging waarbij elke partij zetels krijgt toegewezen gebaseerd op het totale aantal ontvangen stemmen.

Foto: © Pitane Blue
– Europees parlement Brussel

Tegenwoordig lijkt democratie voor ons in de Europese Unie haast iets vanzelfsprekends, maar dat is niet altijd zo geweest. Het is iets wat we samen hebben bereikt.

De regelgeving rond stemgerechtigde leeftijd heeft recentelijk veranderingen ondergaan. Na een wetswijziging in 2023 kunnen nu ook 16- en 17-jarigen stemmen in België, hoewel een besluit van het Grondwettelijk Hof op 21 maart 2024 bevestigde dat deze jongeren op 9 juni 2024 verplicht zullen zijn om deel te nemen aan de verkiezingen. Dit toont een evolutie in de democratische participatie en de erkenning van de politieke stem van jongeren in België.

Deze ontwikkelingen benadrukken de dynamische en evoluerende aard van democratische processen in Europa. Terwijl Europese burgers zich voorbereiden om hun stem uit te brengen, reflecteren ze niet alleen op hun rechten en vrijheden, maar ook op hun verantwoordelijkheden om deze vrijheden te behouden en te versterken voor toekomstige generaties. De Europese verkiezingen van 2024 zijn niet slechts een routineprocedure, maar een cruciaal moment in de voortdurende ontwikkeling van democratie op het continent.ng van onze Europese toekomst.

Frisse gezichten voor de formatie: Dijkgraaf en Van Zwol aan zet

PVV-leider Geert Wilders heeft oud-Kamerlid Elbert Dijkgraaf (SGP) en voormalig topambtenaar Richard van Zwol (CDA) voorgedragen als nieuwe informateurs.

Twee nieuwe gezichten staan op het punt om de politieke arena te betreden als informateurs in de complexe puzzel van de Nederlandse kabinetsformatie. PVV-leider Geert Wilders heeft de schijnwerpers gericht op oud-Kamerlid Elbert Dijkgraaf (SGP) en de voormalige topambtenaar Richard van Zwol (CDA) om de leiding te nemen in de gesprekken over de vorming van een nieuw ‘programkabinet’. Deze stap komt op een moment dat het politieke landschap van Nederland wederom getuige is van ingrijpende onderhandelingen en strategieën in het hart van zijn democratische proces.

Elbert Dijkgraaf, een gerespecteerde wetenschapper met een indrukwekkende staat van dienst in de Tweede Kamer van 2010 tot 2018 namens de SGP, staat bekend om zijn diepgaande kennis van financiële zaken. Zijn expertise heeft hem niet alleen een plek in de nationale politiek bezorgd, maar ook een benoeming als staatsraad bij de Raad van State sinds 2017. Dijkgraaf’s academische en politieke carrière, gekenmerkt door een sterke focus op economische stabiliteit en gedegen financieel beleid, positioneert hem als een centrale figuur in de komende onderhandelingen.

Aan de andere kant brengt Richard van Zwol, met zijn achtergrond als voormalig secretaris-generaal van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties van 2013 tot 2017, een schat aan ervaring uit de top van het ambtelijke apparaat mee. Recentelijk leidde hij een staatscommissie over migratie, die concludeerde dat er een noodzaak is voor meerjarige afspraken tussen politiek en bestuur om de migratie te beperken. Deze aanbeveling onderstreept het belang van langetermijnplanning en -beleid in een van de meest prangende kwesties in het hedendaagse Nederland.

Foto: © Pitane Blue – Tweede Kamer – Geert Wilders

De voordracht van Dijkgraaf en Van Zwol door Geert Wilders weerspiegelt een strategische keuze voor personen met een diep inzicht in zowel het politieke als het ambtelijke domein. Hun benoeming wijst op een bewuste poging om bruggen te slaan tussen verschillende politieke stromingen en om concrete oplossingen te vinden voor de uitdagingen waar Nederland voor staat. Het streven naar een programkabinet onderstreept de ambitie om een breed gedragen beleidsagenda te ontwikkelen die de diverse belangen en visies binnen de Nederlandse samenleving kan verenigen.

De taak die voor Dijkgraaf en Van Zwol ligt, is geenszins eenvoudig. Ze bevinden zich op het snijvlak van politieke aspiraties en de realiteiten van governance, waarbij ze de verantwoordelijkheid dragen om te navigeren door de complexiteit van de kabinetsformatie. Hun vermogen om consensus te bouwen, compromissen te sluiten en een toekomstgericht beleid te formuleren, zal cruciaal zijn voor het slagen van hun missie.

Met de aanstelling van deze twee prominente figuren opent zich een nieuw hoofdstuk in de Nederlandse politiek, een hoofdstuk dat gekenmerkt zal worden door intensieve dialogen, strategische besluitvorming en de zoektocht naar een stabiel en inclusief regeringsbeleid. De ogen van het land zullen gericht zijn op Dijkgraaf en Van Zwol, in afwachting van de richting die zij zullen inslaan in de complexe en altijd evoluerende wereld van de Nederlandse politiek.

Vakbonden ontnemen reizigers democratisch recht op verkiezingsdag

Dat de staking gewoon doorgaat, zorgt voor veel onbegrip bij onder meer verenigingen die opkomen voor mensen met een beperking.

Iedereen moet op 15 maart kunnen stemmen voor de Provinciale Staten, ook mensen die met het openbaar vervoer naar een stembureau reizen. Toch wilden veel chauffeurs juist op 15 maart aan de provincies laten zien dat zij een rol spelen in de strijd om een nieuwe cao. De vakbonden overwegen wel om de stakingen in het streekvervoer tijdelijk stop te zetten, zodat er weer kan worden onderhandeld met de werkgevers.

meldpunt

Bijna alle bussen van streekvervoerder Arriva rijden vandaag niet of nauwelijks als gevolg van de staking in het streekvervoer. Mogelijk word je daardoor gedupeerd en kun je niet bij een stembureau komen. FNV vindt het heel belangrijk dat je van je stemrecht gebruik kunt maken en heeft besloten een meldpunt in te richten. Het meldpunt is bedoeld voor mensen die slecht ter been zijn of een handicap hebben en echt afhankelijk zijn van het openbaar vervoer om te gaan stemmen. De meldingen die zij krijgen worden doorgegeven aan actieve leden in de regio, die in overleg een passende oplossing proberen te vinden.

“Er is veel druk ontstaan bij onze achterban om toch te gaan staken woensdag. We vinden dat we ook ons stakingsrecht hebben. Vanaf donderdag gaan we er dan met elkaar proberen uit te komen.”

FNV-bestuurder Marijn van der Gaag

Dat de staking gewoon doorgaat, zorgt voor veel onbegrip bij onder meer verenigingen die opkomen voor mensen met een beperking. Mensen met een mobiele beperking kunnen vandaag toch naar het stembureau ondanks de staking in het openbaar vervoer. De provincie Utrecht biedt daarom de mogelijkheid aan deze mensen om gratis gebruik te maken van de regiotaxi. 

verkiezingen 15 maart

Het College voor de Rechten van de Mens is verheugd dat veel mensen hebben aangeboden voor vervangend vervoer te zorgen, maar dat is geen oplossing voor iedereen. Het is nu juist het doel van het Verdrag dat mensen met een beperking zelfstandig kunnen reizen en zelfstandig kunnen stemmen en niet afhankelijk zijn van anderen. Vanzelfsprekend heeft het College respect voor de rechten van werknemers in het streekvervoer. Zij zetten zich met hun acties in voor de bescherming van hun rechten, zoals het recht op goede arbeidsvoorwaarden en voor het algemene belang van goed openbaar vervoer. Ook dat is een grondrecht. 

Dat de acties een zekere mate van overlast meebrengen is onvermijdelijk en gerechtvaardigd. Tegelijkertijd schrijft het Collega dat we in aanmerking moeten nemen dat verkiezingen maar een keer per vier jaar zijn en het niet mogelijk is op een andere dag dan op 15 maart te gaan stemmen.  Door een staking in het streekvervoer op die datum komt daarom het fundamentele recht van mensen met een beperking om zelfstandig hun stem uit te brengen in het geding.

echt vervelend

De Minister van Binnenlandse Zaken Hanke Bruins Slot zat vorige week al met gemeenten en provincies om tafel om met oplossingen te komen als er woensdag gewoon gestaakt zou worden. Ze riep de bonden op ervoor te zorgen dat de stakingen de stembusgang niet in de weg zouden zitten en gaf aan het “echt vervelend en teleurstellen” te vinden. Staken is “natuurlijk een grondrecht”, zegt Bruins Slot, maar “het uitbrengen van je stem in een democratie is ook een enorm belangrijk grondrecht”.