Tag archieven: herdenking

Van posttrein tot stationsdiensten: eeuwfeest NMBS krijgt tastbaar eerbetoon

Op maandag 26 januari brengt bpost een bijzondere postzegeluitgifte op de markt ter gelegenheid van de honderdste verjaardag van de NMBS.

Met deze uitgifte, die vijf iconische treinen toont, zetten bpost en de NMBS niet alleen een belangrijk historisch moment in de kijker, maar benadrukken ze ook de lange en intensieve samenwerking tussen beide overheidsbedrijven, een samenwerking die al decennialang een vaste waarde is in het dagelijkse leven van de Belgen.

Zowel bpost als de NMBS zijn instellingen die diep verankerd zijn in de Belgische samenleving. Al generaties lang spelen ze een cruciale rol in de mobiliteit en communicatie van miljoenen mensen. Voor de spoorwegen krijgt dat verhaal in 2026 een extra symbolische lading. Op 23 juli 1926 werd de Nationale Maatschappij der Belgische Spoorwegen officieel opgericht, een mijlpaal die exact een eeuw later wordt herdacht. Om dat honderdjarig bestaan extra luister bij te zetten, lanceert bpost in samenwerking met de NMBS een speciaal postzegelblaadje waarop vijf treinen prijken die elk op hun eigen manier het spoorverleden van België hebben mee vormgegeven.

spoorwegverleden

De officiële start van de eerste druk van deze herdenkingspostzegels kreeg een opvallend symbolisch karakter. In de postzegeldrukkerij van bpost in Mechelen werd het drukproces in gang gezet door twee treinbegeleiders. Daarmee werd niet alleen verwezen naar het spoorwegverleden, maar ook naar de mensen die dag in dag uit mee instaan voor het functioneren van het spoor. De postzegeluitgifte met de iconische treinen is vanaf maandag 26 januari beschikbaar en kan online aangekocht worden via de e-shop van bpost.

De gekozen treinen op de postzegels zijn meer dan louter illustraties. Ze vertellen samen het verhaal van de evolutie van de Belgische spoorwegen en van de nauwe verwevenheid tussen transport en postbedeling. Die historische band wordt expliciet zichtbaar in één van de afgebeelde locomotieven, namelijk de autonome posttrein, beter bekend als de APT, die in 1967 in gebruik werd genomen. Deze trein was een rijdend postsorteercentrum en speelde jarenlang een sleutelrol in de logistiek van de Belgische post. 

sorteercentra

Aan boord konden honderden postmannen tegelijk post sorteren terwijl de trein meerdere keren per dag heen en weer reed tussen de verschillende sorteercentra verspreid over het land. Vijf keer per dag legde de posttrein zijn trajecten af, een indrukwekkend staaltje van efficiëntie voor die tijd. Tot 2003 bleef de APT actief, waarna de trein definitief met pensioen mocht en plaatsmaakte voor modernere logistieke oplossingen.

© NMBS -Treinbegeleiders Melissa en Miguel bezochten de bpost-postzegeldrukkerij in Mechelen.

De uitgifte onderstreept hoe traditie en innovatie hand in hand kunnen gaan en hoe twee historische bedrijven elkaar blijven versterken, zowel op het spoor als daarbuiten.

Hoewel de klassieke posttrein vandaag niet meer door het Belgische landschap rijdt, is de samenwerking tussen bpost en de NMBS allesbehalve verleden tijd. Integendeel, ze kreeg de voorbije jaren een eigentijdse invulling. Zo breidde bpost vorig jaar het aantal zogenaamde bboxen in treinstations aanzienlijk uit. 

automaten

Inmiddels staan er 270 van deze automaten verspreid over stations in het hele land. Dat betekent dat reizigers vandaag in ongeveer de helft van de Belgische treinstations terechtkunnen om dag en nacht pakjes op te halen, te verzenden of te retourneren. De bboxen maken het mogelijk om logistiek en mobiliteit opnieuw te combineren, maar dan aangepast aan de noden van de moderne reiziger.

De herdenkingspostzegels vormen daarmee niet alleen een eerbetoon aan een rijk spoorverleden, maar ook een tastbare herinnering aan de manier waarop bpost en de NMBS zich samen blijven aanpassen aan nieuwe tijden. 

MH17: Koning en minister-president Schoof bij herdenking 10 jaar vliegramp

Er is sprake van rouw, woede en wanhoop onder de nabestaanden, zei Dreyfus.

Zijne Majesteit de Koning en minister-president Schoof woonden woensdagmiddag 17 juli bij het Nationaal Monument in Vijfhuizen de herdenking bij van de vliegramp met vlucht MH17. Dit jaar is de ramp 10 jaar geleden. De minister-president hield een toespraak. De herdenking werd bijgewoond door circa 1300 nabestaanden van de slachtoffers, diverse Nederlandse bewindspersonen en vertegenwoordigers vanuit onder meer Maleisië, Australië, het Verenigd Koninkrijk, België en Oekraïne.

Tijdens de plechtigheid werden de namen van alle 298 slachtoffers voorgelezen en werd er twee minuten stilte gehouden ter nagedachtenis aan hen. Dit jaar werd er ook speciale aandacht besteed aan de verhalen van enkele nabestaanden, die de herinnering aan hun geliefden deelden.

In de aanloop naar de herdenking werd er op Schiphol besloten om de Polderbaan, die zich dicht bij het monument bevindt, tijdelijk stil te leggen. Deze maatregel werd genomen om de plechtigheid in alle rust te kunnen laten verlopen. Ook op gemeentelijk niveau werd stilgestaan bij de ramp. In steden zoals Amstelveen hing de vlag halfstok als eerbetoon aan de slachtoffers. In Amstelveen werden op het gedenkpark Zorgvlied zonnebloemen uitgedeeld aan bezoekers als symbool van hoop en herinnering.

De strijd om een ‘rechtvaardige’ afhandeling van de aanslag op passagiersvliegtuig MH17 vraagt volgens premier Dick Schoof om een lange adem. ‘Maar die hebben we. Dat is mijn belofte aan u.’

Op 14 juli bevonden zich ook 38 mensen met de Australische nationaliteit aan boord van het noodlottige vliegtuig. Hun dood werd speciaal herdacht door de Australische advocaat-generaal Mark Dreyfus. Hij benadrukte tevens de moed van de nabestaanden, wier getuigenissen een cruciale rol spelen in de lopende rechtszaken.

Foto: © Pitane Blue – Herdenking MH17

De nasleep van de ramp wordt gekenmerkt door een diepe rouw, woede en wanhoop onder de nabestaanden, zo verklaarde Dreyfus. “Er heerst wanhoop, nu er tien jaar zijn verstreken zonder enige erkenning van de Russische Federatie,” zei hij. Ondanks dit gebrek aan erkenning worden er echter belangrijke juridische stappen ondernomen, voegde hij eraan toe.

Sinds de tragedie op 17 juli 2014 zijn er in Nederland jaarlijks besloten herdenkingen georganiseerd voor de nabestaanden. In 2017 werd het Nationaal Monument onthuld in Park Vijfhuizen, een locatie die grenst aan Schiphol, het vertrekpunt van de rampzalige vlucht.

Het park is een serene plek geworden voor herdenking, met voor elk slachtoffer een boom geplant. Elk jaar worden er zonnebloemen gezaaid die rond de herdenkingsdatum in bloei staan. Deze zonnebloemen zijn een symbolische verwijzing naar de brokstukken van het vliegtuig die neerstortten in de Oekraïense zonnebloemvelden.

Over vijf jaar zal er weer een openbare herdenking plaatsvinden, waar men de slachtoffers zal blijven eren en de nabestaanden steun zal bieden.

Keti Koti: een dag van herdenken en vieren

Op maandag 1 juli vieren we Keti Koti, de dag waarop we de slavernij herdenken en de afschaffing ervan vieren.

Dit jaar markeert tevens het einde van het Herdenkingsjaar Slavernijverleden, dat op 1 juli 2023 begon. Door de hele stad worden tal van activiteiten georganiseerd, van optochten en evenementen tot workshops en voorstellingen. De vieringen staan in het teken van zowel herdenken als vieren, en bieden een rijk programma voor jong en oud.

Theater De Krakeling organiseert een speciaal evenement waar families samen kunnen komen om de slavernij te herdenken. Hier worden theaterstukken opgevoerd, wordt er heerlijk eten geserveerd en zijn er diepe gesprekken en rituelen. Nieuwe en jonge (theater)schrijvers hebben teksten gedeeld die de basis vormen van het theaterstuk, wat zorgt voor een leerzame en emotionele ervaring. Dit driedaagse herdenkings- en bevrijdingsfestival zet Keti Koti centraal met als hoofdact de theatervoorstelling “Het Proces Socrates”. Patrick Mathurin brengt een monoloog waarin hij zijn eigen live reggaemuziek verweeft met gastoptredens van rap en poëzie. Na deze voorstelling vindt er elke dag een dialoog plaats over een ander onderwerp, gevolgd door het bevrijdingsfestival met muziek en een food court met Caribisch soulfood. Het festival is vrij toegankelijk voor iedereen.

wijktalentenorkesten

Een ander hoogtepunt is de voorstelling van Akono, een tot slaaf gemaakte jongen op een plantage in Curaçao. Dit verhaal, gespeeld door wijktalentenorkesten uit Zuidoost en Nieuw-West, leert kinderen over moed, vrijheid en de kracht van liefde en hoop. Het Koninklijk Paleis op de Dam opent op zondag en maandag zijn deuren voor gratis rondleidingen die de sporen van het slavernijverleden belichten. Deze rondleidingen, ontwikkeld in samenwerking met Black Heritage Tours Amsterdam, tonen de geschiedenis van het paleis en de rol van slavernij in de financiering ervan. Bezoekers kunnen na de rondleiding genieten van een gratis Heri Heri-maaltijd.

Foto: © Pitane Blue – Nationale herdenking Keti Koti

Het Amsterdam Museum biedt op 30 juni en 1 juli een uitgebreid programma aan met tours, workshops, lezingen en optredens. Deze activiteiten belichten het koloniale verleden en geven mensen van nu een stem. Op zondag begint het programma met een poëzieworkshop die de kracht van taal benadrukt, gevolgd door verhalen voor jong en oud. Op 1 juli kunnen bezoekers ook hier een gratis Heri Heri-maaltijd ophalen en het museum gratis bezoeken.

persoonlijke ervaringen

Tijdens het Keti Koti Dialoogfestival wordt drie dagen lang het gesprek aangegaan over het slavernijverleden. Aan de Keti Koti Tafels worden persoonlijke ervaringen gedeeld en wordt gereflecteerd op de invloeden die vandaag nog merkbaar zijn. Het festival wordt afgesloten met een feest om de afschaffing van de slavernij te vieren, een dag om samen te dansen en te genieten.

Zussen Ira en Ayra Kip kwamen midden in de pandemie en geïnspireerd door de Black Lives Matter-beweging op het idee om de samenleving via eten met elkaar in contact te brengen. Sinds 2020 worden elk jaar op 1 juli duizenden gratis Heri Heri-maaltijden uitgedeeld om de afschaffing van de slavernij te herdenken. Veel locaties, waaronder de I amsterdam Store op het Centraal Station, doen mee aan deze traditie.

De Bigi Spikri optocht, een kleurrijke parade vol traditionele kledij, luidt de Keti Koti-herdenking in. Deze optocht begint bij de Stopera en eindigt bij de nationale herdenking in het Oosterpark. Ook stadsdeel Zuidoost en het Nationaal Instituut Nederlands Slavernijverleden en Erfenis (NiNsee) organiseren een optocht vanaf het Amstelstation naar het Oosterpark, begeleid door livemuziek. Hier vindt de grootste nationale herdenking plaats, waar wordt stilgestaan bij het slavernijverleden en de blijvende impact ervan.

racisme en colorisme

Acteur en theatermaker Anton de Bies speelt de Curaçaose verzetsheld Tula in een voorstelling waarin hij in gesprek gaat met zichzelf en het publiek over racisme en colorisme. De voorstelling wordt begeleid door historische liederen en authentieke Curaçaose ritmes. Na de herdenking volgt de Keti Koti-viering met optredens van onder anderen Shirma Rouse, Dwight Dissels en Roots Riders. Ook worden debatten, exposities en kindertheater georganiseerd.

Voor het eerst vindt dit jaar het Zuidoost Beseft Festival plaats. Na de herdenking in het Oosterpark wordt de dag feestelijk afgesloten met een culturele viering in Zuidoost. Met meer dan 30 marktkraampjes en livemuziek wordt het een avond vol muzikaal talent, met optredens van Jeangu Macrooy, Denise Jannah, het Jazz Orchestra of the Concertgebouw en presentator Jörgen Raymann.