Onrust Midden-Oosten zet vakanties en routes onder druk waardoor reizigers de dupe worden van stijgende brandstofprijzen in luchtvaart.
Luchtvaartmaatschappij Transavia grijpt in nu de kosten voor vliegtuigbrandstof in rap tempo oplopen door de aanhoudende spanningen in het Midden-Oosten. De prijsstijgingen dwingen de KLM-dochter ertoe om een deel van het vluchtschema in mei en juni te schrappen. Dat heeft de maatschappij bevestigd tegenover persbureau AFP.
Volgens een woordvoerder gaat het om circa twee procent van alle geplande vluchten. Voor passagiers die hierdoor worden geraakt, ligt er een alternatief klaar. “Gedupeerde klanten krijgen de keuze uit kosteloos omboeken, een voucher of volledige terugbetaling van hun ticket”, laat de woordvoerder weten. Daarmee probeert Transavia de impact voor reizigers zoveel mogelijk te beperken, al zal het schrappen van vluchten voor sommigen onvermijdelijk tot aanpassingen in de reisplannen leiden.
Opvallend is dat Transavia eerder deze maand nog aangaf niet te overwegen om vluchten te annuleren vanwege de stijgende kerosineprijzen. Inmiddels is de situatie dusdanig veranderd dat ingrijpen onvermijdelijk is gebleken. Net als andere luchtvaartmaatschappijen heeft Transavia de hogere kosten deels doorberekend aan de klant. De ticketprijzen zijn verhoogd met gemiddeld zo’n 10 euro per retourvlucht.
Binnen de sector klinkt al langer de waarschuwing dat de gevolgen van de onrust in het Midden-Oosten groot zijn. Door blokkades in de regio komt er wereldwijd minder kerosine beschikbaar, wat direct effect heeft op de luchtvaart. Niet alleen Transavia voelt die druk. Ook moederbedrijf KLM heeft maatregelen genomen en schrapt vanaf 27 april ongeveer 160 Europese vluchten. Daarbij gaat het onder meer om verbindingen naar Londen en Düsseldorf. Volgens KLM is er geen sprake van een direct tekort aan brandstof, maar zijn de sterk gestegen kosten de reden dat bepaalde routes niet langer rendabel zijn. Passagiers die hierdoor worden getroffen, worden omgeboekt naar alternatieve vluchten.
De ontwikkelingen blijven niet beperkt tot Europa. In Azië zijn eveneens vluchten geschrapt als gevolg van de verminderde beschikbaarheid van kerosine. De situatie heeft wereldwijd geleid tot groeiende zorgen binnen de luchtvaartsector. Willie Walsh, topman van brancheorganisatie IATA, heeft autoriteiten opgeroepen om voorbereid te zijn op mogelijke brandstofrantsoenering. “Noodplannen moeten klaarliggen,” klinkt het vanuit de sector. Ook het Internationaal Energie Agentschap (IEA) luidde de noodklok en waarschuwde voor tekorten.
De komende maanden zullen bepalend zijn voor hoe de luchtvaartsector zich aanpast aan de nieuwe realiteit. Voor nu is duidelijk dat de gevolgen van de situatie in het Midden-Oosten direct voelbaar zijn, zowel in de lucht als op de grond.
Ondertussen verandert het gedrag van reizigers zichtbaar. Reisorganisatie TUI merkt dat vakantiegangers hun keuzes aanpassen door de onrust in het Midden-Oosten. Bestemmingen richting het westen winnen aan populariteit. Zo kiezen meer reizigers voor het Caribisch gebied of Zuid-Europa. Reizen naar het Verre Oosten, waaronder Thailand en Bali, staan juist onder druk. Dat heeft niet alleen te maken met de onzekere situatie, maar ook met praktische beperkingen. Door het wegvallen van belangrijke overstaphubs zoals Dubai en Qatar is de vluchtcapaciteit richting Azië afgenomen.
Hoewel brancheorganisatie ANVR eerder nog geruststellende geluiden liet horen en stelde dat Nederlandse vakantiegangers zich geen zorgen hoefden te maken, lijkt de realiteit inmiddels complexer. De combinatie van stijgende brandstofprijzen, geopolitieke spanningen en veranderende reispatronen zet de sector onder druk. Luchtvaartmaatschappijen moeten voortdurend afwegen welke routes nog haalbaar zijn, terwijl reizigers rekening moeten houden met aanpassingen en mogelijk hogere kosten.
