Het gerechtshof Amsterdam heeft de vorderingen van vakbond FNV in de langdurige juridische strijd tegen Uber afgewezen.
Daarmee komt er voorlopig een einde aan een zaak die al jaren grote gevolgen heeft voor de positie van duizenden chauffeurs in Nederland. De kern van het conflict draaide om de vraag of Uber-chauffeurs als werknemers moeten worden beschouwd of dat zij werken als zelfstandig ondernemer. In hoger beroep heeft het hof geoordeeld dat het niet mogelijk is om in algemene zin vast te stellen dat alle Uber-chauffeurs, of groepen van chauffeurs, werknemer zijn.
complex
De uitspraak volgt op een complex procesverloop dat zijn oorsprong vindt in een eerdere beslissing van de rechtbank Amsterdam. Die rechtbank stelde FNV in 2021 nog in het gelijk door te oordelen dat Uber-chauffeurs onder de werkingssfeer van een arbeidsovereenkomst vallen. Uber was het daar niet mee eens en ging in hoger beroep. Tijdens dat hoger beroep besloot het gerechtshof om in 2023 zogenoemde prejudiciële vragen te stellen aan de Hoge Raad. Die vragen hadden betrekking op de rol van ondernemerschap bij het kwalificeren van een arbeidsrelatie en op de vraag hoe een rechter moet omgaan met procedures die betrekking hebben op groepen werkenden in plaats van individuele gevallen.
De Hoge Raad gaf daarop een richtinggevend antwoord. In het eerder gewezen Deliveroo-arrest had de hoogste rechter al verschillende omstandigheden opgesomd die van belang zijn bij de beoordeling of sprake is van een arbeidsovereenkomst. De Hoge Raad benadrukte nu dat tussen die omstandigheden geen rangorde bestaat en dat ondernemerschap dus niet zwaarder of lichter weegt dan andere factoren. Daarnaast werd duidelijk gemaakt dat het mogelijk is dat werkenden die hetzelfde werk verrichten, toch juridisch verschillend kunnen worden gekwalificeerd. Volgens de Hoge Raad kan een rechter daarom geen algemeen oordeel geven wanneer de individuele omstandigheden van werkenden te veel uiteenlopen. Alleen wanneer bepaalde groepen voldoende vergelijkbaar zijn, kan daarover een oordeel worden uitgesproken.
Aan het einde van deze juridische strijd blijft een beeld hangen van een stad vol rijdende auto’s, bestuurd door mensen met uiteenlopende motieven en belangen.
Met deze uitleg in de hand kwam het gerechtshof Amsterdam tot zijn beslissing. In hoger beroep procedeerden zes chauffeurs mee aan de zijde van Uber. Het hof oordeelde dat deze chauffeurs niet als werknemers kunnen worden aangemerkt, maar als zelfstandig ondernemer. Daarbij speelde een aantal factoren een belangrijke rol. Zo keek het hof naar de investeringen die de chauffeurs zelf hebben gedaan, waaronder de aanschaf en het onderhoud van hun auto. Ook de mate van vrijheid woog zwaar mee. De chauffeurs bepalen zelf wanneer zij werken, welke ritten zij accepteren en welke strategie zij volgen om hun inkomsten te optimaliseren. Daarnaast dragen zij zelf het risico op het gebied van aansprakelijkheid en arbeidsongeschiktheid.
ruimte voor nuance
Het hof liet wel ruimte voor nuance. In de overwegingen werd expliciet aangegeven dat het mogelijk is dat individuele Uber-chauffeurs in de praktijk wél werken op basis van een arbeidsovereenkomst. In deze procedure kon het hof echter niet vaststellen dat dit voor specifieke chauffeurs of duidelijk afgebakende groepen het geval is. Omdat FNV had ingezet op een algemene kwalificatie, strandden de vorderingen. Het gevolg is dat de eisen van de vakbond in deze zaak volledig zijn afgewezen.
nederlaag
De uitspraak onderstreept hoe ingewikkeld de discussie is over de arbeidsrelatie binnen platformbedrijven als Uber. Waar de ene chauffeur bewust kiest voor het ondernemerschap en de bijbehorende vrijheid, kan de situatie voor een ander heel anders uitpakken. Het gerechtshof heeft met deze beslissing duidelijk gemaakt dat maatwerk noodzakelijk is en dat algemene uitspraken niet altijd mogelijk zijn. Voor FNV betekent dit een gevoelige nederlaag, terwijl Uber voorlopig ademruimte krijgt. Tegelijkertijd blijft de deur openstaan voor individuele procedures van chauffeurs die menen dat zij in werkelijkheid als werknemer moeten worden gezien.
|
Als uitbater van een taxidienst in Vlaanderen bent u in veel gevallen verplicht uw ritgegevens
door te sturen naar Chiron, de database van de Vlaamse Overheid.
Pitane Link is een volledig boekings- en beheersysteem dat deze
Chiron-integratie naadloos ondersteunt.
|