Einde verhaal of nieuwe start voor luchthaven Antwerpen, economen en actievoerders lijnrecht tegenover elkaar.
De toekomst van de Antwerpse luchthaven hangt aan een zijden draadje nu luchtvaartmaatschappij TUI heeft aangekondigd dat het in 2027 vertrekt. Daarmee verliest Antwerp Airport zijn belangrijkste commerciële partner, wat meteen vragen oproept over het voortbestaan van de luchthaven in Deurne. Waar sommigen pleiten voor een definitieve sluiting, zien anderen nog altijd mogelijkheden om de luchthaven een nieuwe invulling te geven.
De beslissing van TUI komt volgens de nieuwszender VRT nws niet geheel onverwacht, maar slaat toch in als een bom. Jarenlang vormde de maatschappij de ruggengraat van het commerciële vliegverkeer in Antwerpen. Met verbindingen naar onder meer Mallorca, Tenerife, Alicante en Malaga zorgde TUI voor een constante stroom aan passagiers. Dagelijks vertrokken er meerdere vluchten, al bleef dat aantal beperkt in vergelijking met de vele privéjets en opleidingsvluchten die de luchthaven domineren.
financiële impact
Luchtvaarteconoom Wouter Dewulf van de Universiteit Antwerpen en de Antwerp Management School benadrukt de financiële impact van het vertrek. “Hun vertrek is een serieuze aderlating”, zegt hij. Volgens Dewulf ontvangt de luchthaven jaarlijks ongeveer 5 miljoen euro aan subsidies en genereert ze daarnaast nog eens 5 miljoen euro aan eigen inkomsten. “De helft van die 5 miljoen aan eigen inkomsten is afkomstig van de vluchten van TUI”, klinkt het. Daarmee wordt duidelijk dat het huidige businessmodel zwaar onder druk komt te staan en dat een grondige herziening onvermijdelijk is.
Ook op sociaal vlak zijn de gevolgen aanzienlijk. Luchtvaartjournalist Luk De Wilde wijst op het bredere economische belang van de luchthaven. “Door de activiteiten op en rond de Antwerpse luchthaven hebben direct en indirect 1.300 mensen een baan”, stelt hij. “Ook voor hun jobzekerheid is een koerswijziging nodig.” Het verdwijnen van een grote speler als TUI voedt dan ook de vrees voor jobverlies, een bezorgdheid die eerder al door vakbonden werd geuit.
De aanwezigheid van TUI was de afgelopen tijd al sterk afgebouwd. Waar de maatschappij vroeger twee Embraer-toestellen in Antwerpen had gestationeerd, bleef er uiteindelijk nog slechts één over. Bovendien werden meerdere bestemmingen geschrapt, waardoor het aanbod geleidelijk verschraalde. Volgens Dewulf was het dan ook duidelijk dat de verankering van TUI in Antwerpen afnam.
tegenstanders
Tegenstanders van de luchthaven zien in het vertrek van TUI het ultieme bewijs dat commerciële luchtvaart in Deurne geen toekomst meer heeft. Piet De Roeck van actiecomité Vliegerplein is uitgesproken. “Dit toont aan dat er geen enkele commerciële luchtvaartmaatschappij geïnteresseerd is”, zegt hij. Hij pleit ervoor om de luchthaven definitief te sluiten en het terrein een nieuwe bestemming te geven. “De Vlaamse subsidies verdwijnen in een bodemloze put. Doe Deurne dicht. Neem de overlast voor de buurt weg. Maak er een park van. De hittegolven en klimaatopwarming maken duidelijk waar de burgers echt nood aan hebben.”
In de luchtvaart kondigt TUI een verschuiving aan. De reisorganisator stopt vanaf 2027 met vluchten van en naar Antwerpen en concentreert de Belgische vliegoperaties op Brussel en Oostende. Of dat in Oostende tot extra aanbod leidt, is nog niet beslist.
Aan de andere kant van het debat staan beleidsmakers en economen die geloven dat de luchthaven nog een rol kan spelen, zij het in een andere vorm. Daarbij wordt gedacht aan een focus op zakenluchtvaart, onderhoudsdiensten of opleidingsactiviteiten. De vraag blijft echter of die activiteiten voldoende inkomsten kunnen genereren om het wegvallen van TUI op te vangen.
kantelpunt
Het debat over de toekomst van Antwerp Airport raakt aan bredere thema’s zoals mobiliteit, economie en klimaat. Voorstanders van sluiting benadrukken de ecologische impact en de hinder voor omwonenden, terwijl tegenstanders wijzen op het belang van regionale luchthavens voor economische ontwikkeling en werkgelegenheid.
Met het aangekondigde vertrek van TUI in 2027 lijkt een kantelpunt bereikt. De komende jaren zullen bepalend zijn voor de richting die wordt gekozen. Of de luchthaven zich weet heruit te vinden of uiteindelijk het doek valt, blijft voorlopig onzeker. Wat wel vaststaat, is dat de discussie over de rol en het nut van Antwerp Airport opnieuw in alle hevigheid is losgebarsten.
