Tag archieven: criminelen

Chauffeurs krijgen training: criminelen rijden niet meer ongezien mee met Flixbus

Veiligheid op de weg wordt vaak als vanzelfsprekend beschouwd, maar het internationale busvervoer blijkt al jaren een blinde vlek in de aanpak van georganiseerde criminaliteit.

Terwijl luchtreizigers op vliegvelden systematisch worden gecontroleerd, stappen dagelijks duizenden passagiers probleemloos in internationale bussen, zonder enige screening. Criminelen maken hier dankbaar gebruik van. Wapens, drugs en valse identiteitsdocumenten vinden moeiteloos hun weg via buslijnen door Europa. Die ontwikkeling heeft inmiddels geleid tot een unieke samenwerking tussen FlixBus, de Koninklijke Marechaussee en de politie.

samenwerking

De eerste aanleiding voor die samenwerking gaat terug naar 2019. Tijdens grensoverschrijdende controles werden meerdere ernstige incidenten vastgesteld. Het ging niet alleen om drugssmokkel of wapenvervoer. In één bus werden zelfs elf levende gifslangen aangetroffen in bagageruimte. Ook nam het aantal gevallen van identiteits- en documentfraude onder busreizigers toe. Deze incidenten bleken geen uitzondering, maar symptomen van een structureel probleem.

In reactie daarop ontwikkelden de Marechaussee en politie een speciale eendaagse training, in samenwerking met FlixBus. De training is gericht op buschauffeurs en stewards van de vervoersmaatschappij. Adjudant Edwin van de Koninklijke Marechaussee, werkzaam bij de sectie Operationele Intelligence, en wijkagent Tom verzorgen de opleiding. “Een buschauffeur is géén agent,” benadrukt Edwin. “Hij of zij moet niet optreden, maar wel signaleren. En vooral: doorgeven.”

gedragspatronen

Tijdens de training leren chauffeurs verdachte gedragspatronen te herkennen. Bijvoorbeeld wanneer passagiers ogenschijnlijk samen reizen, maar dit verbergen zodra ze instappen. Of wanneer bagage op de plaats van bestemming wordt opgehaald door iemand die niet heeft meegereden. Ook wordt er geoefend met scenario’s rondom identiteitsdocumenten. Zo zijn er gevallen bekend waarbij reizigers andere passagiers moesten vragen om hun documenten, wat kan duiden op mensenhandel of -smokkel.

Een opvallende en groeiende vorm van fraude is het gebruik van ‘lookalikes’. Daarbij reizen criminelen met het echte paspoort of ID-kaart van iemand anders, en passen zij hun uiterlijk aan om op de foto te lijken. Dat kan door bijvoorbeeld het laten staan van een baard, het verven van haar of het dragen van contactlenzen. In 2024 registreerde FlixBus meerdere gevallen van deze identiteitsfraude op haar lijnen.

KCC

Om de meldingsstructuur sluitend te maken, is een speciaal Klantcontactcentrum (KCC) ingericht, dat 24 uur per dag bereikbaar is. Chauffeurs kunnen tijdens veilige stops vanuit binnen- en buitenland contact opnemen met het KCC. Meldingen worden dagelijks geanalyseerd door de Marechaussee, die waar mogelijk terugkoppeling geeft aan de melders. “Dat is essentieel,” aldus Edwin. “Het versterkt het vertrouwen en zorgt dat informatie blijft stromen.”

Foto: © Pitane Blue – Flixbus

[radio_player id=13]

“Duizenden buschauffeurs wereldwijd vervoeren voor FlixBus jaarlijks tientallen miljoenen passagiers. Iedereen is welkom. Maar voor criminelen is in onze bussen geen plek”, zegt Fokke Wim, directeur FlixBus Benelux.

FlixBus, dat jaarlijks tientallen miljoenen passagiers vervoert, werkt bovendien met lokale vervoerders om de training breed uit te rollen. Medewerkers met een groot netwerk krijgen een sleutelrol in het verspreiden van kennis. Directeur Fokke Wim van FlixBus Benelux stelt dat veiligheid geen onderhandelingspunt is. “Iedereen is welkom in onze bussen, behalve criminelen. Door samen te werken vergroten we de pakkans en ontmoedigen we misbruik.”

routeplanning

Maandelijks deelt FlixBus zijn routeplanning met de autoriteiten. Zo kunnen gerichte controles en analyses plaatsvinden op basis van actuele informatie. De training, die inmiddels bij meerdere vervoerders belangstelling wekt, wordt mogelijk om de twee jaar herhaald.

De Marechaussee ziet de aanpak als model voor andere sectoren in het grensoverschrijdend vervoer. Vrachtverkeer, dat vaak nauwelijks gecontroleerd wordt, biedt eveneens kansen voor crimineel misbruik. “Voor informatiegestuurd werken hebben wij de ogen en oren van anderen nodig,” besluit Edwin.

De samenwerking heeft inmiddels zijn vruchten afgeworpen. De meldingsbereidheid onder chauffeurs neemt toe, net als de kwaliteit van de informatie. Door training, samenwerking en heldere communicatie groeit de weerbaarheid van het Europese busvervoer – en dat is precies de bedoeling.

Opletten geblazen: de gevaren van de snelwegparking naar het zuiden

In een oogwenk gaan dieven razendsnel jouw auto in om op zoek te gaan naar waardevolle spullen.

De vakantie staat voor de deur en dat betekent voor velen de tijd om naar het zuiden af te reizen met de wagen. Helaas is het ook het seizoen waarin criminele bendes actief zijn op deze snelwegen. Het scenario is bekend: je stopt even op een parkeerplaats langs de snelweg en voordat je het weet, ben je het slachtoffer van een geraffineerde oplichtingstruc.

Robert, een Nederlandse toerist, kan hierover meepraten. “Tijdens een stop op een snelwegparking werd onze autosleutel draadloos gekopieerd en konden ze de auto ongemerkt openmaken om er zo alle waardevolle spullen uit te stelen,” vertelt hij. “Ik dacht dat dit me nooit zou overkomen, maar ze zijn zo slim die jongens.” Robert en zijn vrouw hadden hun portefeuille en handtas in de auto laten liggen. “De wagen was op slot, er waren geen sporen van braak. Tijdens het bezoek aan de tankshop hadden we mijn portefeuille en de handtas van mijn vrouw in de wagen laten liggen. Al ons geld en bankkaarten waren gestolen.”

Een veelvoorkomend scenario is dat je na een korte stop bij terugkomst ineens een lekke band hebt. Dit is een klassieke truc van de dievenbendes. Ze hopen dat je onvoorzichtig wordt en waardevolle spullen in de auto laat liggen terwijl je de band verwisselt. Zo kunnen ze ongemerkt hun slag slaan. De werkwijze van deze bendes is zowel eenvoudig als doeltreffend. Terwijl je een korte stop maakt, slaat de bende toe.

Een andere truck is nog gemener. Ze steken een band van je auto lek en wachten geduldig af. Zodra je weer op weg gaat, merk je al snel dat er iets mis is. Het waarschuwingslampje gaat branden en je wordt gedwongen om aan de kant van de weg te stoppen. Op dat moment verschijnt er ‘toevallig’ een behulpzame automobilist die je aanbiedt om te helpen. Hier grijpen de criminelen hun kans om je te beroven. Deze vorm van oplichting is helaas geen uitzondering. De criminele bendes zijn zeer bedreven in hun aanpak en weten precies hoe ze hun slag moeten slaan zonder op te vallen.

Als je ‘ineens’ een lekke band hebt terwijl je zeker wist dat er bij het parkeren niks aan de hand was, kun je beter goed op je hoede zijn.

Het advies is dan ook duidelijk: laat je auto nooit alleen. Zodra de auto zich niet meer in jouw blikveld bevindt, slaan oplichters hun slag. Om jezelf te beschermen tegen deze praktijken, zijn er een aantal voorzorgsmaatregelen die je kunt nemen. Haal waardevolle bezittingen uit de auto en sluit de auto altijd goed af, ook als je maar even weg bent. Vergrendel de portieren en doe alle ramen dicht. Het is ook verstandig om tijdens stops op drukke, goed verlichte parkeerplaatsen te staan en niet op afgelegen plekken.

Naast het risico van diefstal op parkeerplaatsen, waarschuwen de autoriteiten ook voor een toename van inbraken en diefstallen in vakantiehuizen en op campings. Vooral toeristische gebieden zijn een geliefd doelwit voor criminelen. Zorg ervoor dat je je vakantieverblijf goed afsluit en waardevolle spullen uit het zicht bewaart.

Zowel het Spaanse en Franse ministerie van Binnenlandse Zaken adviseert toeristen om extra waakzaam te zijn en verdachte situaties onmiddellijk te melden. De politie heeft tijdens de zomermaanden extra patrouilles ingezet om de veiligheid op de snelwegen en in toeristische gebieden te vergroten.

Toch blijft voorzichtigheid geboden. Het is belangrijk om altijd alert te zijn en voorzorgsmaatregelen te nemen om te voorkomen dat je slachtoffer wordt van oplichting of diefstal. Door bewust te zijn van de gevaren en hierop voorbereid te zijn, kun je genieten van een zorgeloze vakantie in het mooie zuiden.

Het Europees probleem van criminelen achter het stuur van huurvoertuigen

Hoewel Nederland voorop loopt in de aanpak, is het van cruciaal belang dat andere landen ook stappen ondernemen om dit groeiende probleem aan te pakken.

Wie in het buitenland een luxueuze auto probeert te huren, zal zich niet snel een tweederangsburger voelen. Maar voor Nederlanders kan dat gevoel ineens realiteit worden. Het bewijs? Toen ik, als Nederlandse journalist, bij het gerenommeerde Sixt in München een BMW wilde huren, werd mij duidelijk gemaakt dat één kredietkaart niet voldoende was. Er waren twee kredietkaarten van verschillende maatschappijen nodig om simpelweg de borg van de wagen te voldoen.

Dit is meer dan alleen een formaliteit of een bureaucratische hindernis. Het spreekt van een diep geworteld wantrouwen tegenover Nederlandse huurders, vooral wanneer het gaat om luxe of high-end voertuigen. De huurmarkt voor motorvoertuigen blijft een zorgwekkend terrein voor de handhaving van de wet in heel Europa. Recent onderzoek uitgevoerd door Bureau Beke heeft verdere inzichten verschaft in het fenomeen van criminelen die gebruik maken van huurvoertuigen voor onwettige doeleinden.

Hoewel Nederland een voortrekkersrol heeft in de aanpak van deze kwestie, kunnen we veel leren van de praktijken en ervaringen van andere landen. Zoals het onderzoek aantoonde, hebben het Verenigd Koninkrijk, Frankrijk, België, Duitsland en Malta specifieke maatregelen genomen of zijn ze bezig met het ontwikkelen van beleid om het crimineel gebruik van huurvoertuigen tegen te gaan.

In 2019 signaleerde Bureau Beke al dat criminelen systematisch huurvoertuigen misbruikten. Demissionair Minister van Justitie en Veiligheid, Dilan Yeşilgöz-Zegerius, heeft toen de wens geuit om deze kwestie grondiger aan te pakken. In het Verenigd Koninkrijk, bijvoorbeeld, worden autoverhuurbedrijven aangemoedigd om samen te werken met de politie en informatie te delen over verdachte huurders. In Duitsland worden strengere identiteits- en achtergrondcontroles uitgevoerd voordat voertuigen worden verhuurd, vooral voor high-end auto’s.

Het is cruciaal voor Nederland en haar partners in de EU om deze kwestie met urgentie aan te pakken. Dit gaat niet alleen om het bestrijden van misdaad, maar ook om het herstellen van het vertrouwen in Nederlandse burgers op het Europese toneel.

Opvallend genoeg begonnen verschillende Duitse autoverhuurbedrijven terughoudend te zijn bij het verhuren van snelle, luxe auto’s aan Nederlanders. Verhuurders gaven uiteenlopende redenen, van verzekeringskwesties tot het vermijden van potentieel “slechte mensen”.

onderzoek

Bureau Beke heeft aanvullend onderzoek gedaan naar de aanpak van crimineel gebruik van huurvoertuigen in andere EU-lidstaten. De resultaten wijzen op een alarmerende trend die verder gaat dan de Nederlandse grenzen. Criminelen reizen gemakkelijk door heel Europa met gehuurde voertuigen, vaak buiten het gezichtsveld van de autoriteiten.

Gelukkig zijn er technologieën zoals de Automatic Number Plate Recognition (ANPR) die de politie helpen om dergelijke voertuigen te volgen en mogelijk te onderscheppen. Met deze technologie kunnen voertuigen die bekend staan bij criminelen in een systeem worden opgenomen en worden gevolgd.

Er is echter ook een zorgwekkende trend waargenomen waarbij malafide autoverhuurbedrijven hun diensten aanbieden via sociale mediaplatforms zoals Instagram en Snapchat. Deze vorm van handel valt vaak buiten het oog van de traditionele opsporingsmethoden.

Op internationaal niveau werken Nederlandse autoriteiten samen met andere Europese entiteiten om deze problematiek aan te pakken. Toch onthult het onderzoek dat slechts een handvol Europese landen specifiek beleid heeft gericht op het criminele gebruik van huurvoertuigen.

aanpak

In tegenstelling tot andere Europese landen, waar huurvoertuigen voornamelijk worden geassocieerd met terroristische aanslagen, heeft Nederland zich onderscheiden door een proactieve aanpak. Dit kan worden toegeschreven aan de fenomeenaanpak van de politie, een sterke traditie van publiek-private samenwerking, en een holistische focus op zowel preventie als repressie.

Concluderend is het gebruik van huurvoertuigen voor criminele doeleinden een internationaal probleem dat vraagt om gecoördineerde actie. Hoewel Nederland voorop loopt in de aanpak, is het van cruciaal belang dat andere landen ook stappen ondernemen om dit groeiende probleem aan te pakken. Daarnaast zou er op EU-niveau een centraal systeem of database kunnen worden gecreëerd waarin informatie wordt gedeeld over verdachte huurtransacties en bestuurders. Hierdoor zouden landen sneller kunnen reageren op grensoverschrijdende bedreigingen en kunnen samenwerken om deze criminelen voor het gerecht te brengen.

TFOC wijst transportsector op hun kwetsbaarheid voor criminelen

Tijdens de actiedag waren er verkeerscontroles en controles van schepen en vrachtwagens.

Criminelen maken graag gebruik van onze infrastructuur. In de actieweek in Amsterdam van 11 tot 14 april 2023 wees Transport Facilitated Organized Crime (TFOC) de transportsector op hun kwetsbaarheid voor criminelen. Op 12 april was er een actiedag in de haven van Amsterdam. Doel van het programma TFOC is om ondermijnende criminaliteit in de logistieke en transportsector tegen te gaan en te verstoren. Tijdens de actiedag waren er verkeerscontroles en controles van schepen en vrachtwagens. Ook gingen de agenten letterlijk op de koffie bij chauffeurs en schippers in het havengebied.

Gewapend met kannen koffie en thee, knoopten zij het gesprek aan over ondermijning. Om te wijzen op risico’s en voorzorgsmaatregelen. In de hoop dat criminele activiteiten voortaan eerder herkend worden. De agenten deelden mokken uit met een QR-code, die verwijst naar een filmpje over ondermijning op YouTube.

Samenwerking tussen opsporingsdiensten en transportsector

Transport Facilitated Organized Crime (TFOC)  is een samenwerkingsverband tussen:

  • Douane
  • Politie
  • Openbaar Ministerie
  • Belastingdienst
  • Koninklijke Marechaussee
  • gemeenten
  • transportsector

Rol van de Douane

Tijdens de actieweek controleert de Douane vooral op goederen die het land inkomen. Met speciale aandacht voor spullen waar bedrijven belasting (accijns) over moeten betalen. Zoals drank en sigaretten. Ook let de Douane op verborgen bergruimtes in containers en vrachtwagens. In zulke ruimtes verstoppen criminelen vaak drugs.

Tijdens de actieweek controleert de Douane vooral op goederen die het land inkomen. Met speciale aandacht voor spullen waar bedrijven belasting (accijns) over moeten betalen.

Havens kwetsbaar voor criminaliteit

De haven van Amsterdam is via het Noordzeekanaal verbonden met de zee en is dus een zeehaven. Er komen goederen binnen die bestemd zijn voor de hele Europese Unie. Daarmee is de kans op smokkel ook groter. In de buurt van de haven is een groot industriegebied met veel logistieke ondernemingen. Daar is weinig toezicht, dus het gebied is kwetsbaar voor ondermijnende criminaliteit.

Dat blijkt ook uit een aantal gebeurtenissen in de afgelopen tijd. Zo vond de Douane op 14 februari 2023 128 kilo cocaïne onder een zeeschip. En in juli 2022 namen de Douane en de politie nog 1100 kilo en 150 kilo cocaïne in beslag in het havengebied van Amsterdam. De transportbedrijven die worden gebruikt voor het vervoer van drugs, weten dat vaak zelf niet. Door voorlichting te geven, kunnen bedrijven criminele activiteiten sneller herkennen. En hiertegen in actie komen. 

Grote en kleine knooppunten zijn in beeld

Het uitroeien van georganiseerde misdaad is helaas onmogelijk. Maar TFOC doet er alles aan om deze zoveel mogelijk te ontmantelen en in de war te schoppen. Door bijvoorbeeld geld of goederen af te pakken, bedrijven te sluiten of vergunningen in te trekken.

TFOC let daarbij ook op de kleintjes. Criminelen weten dat opsporingsdiensten scherp controleren bij bekende knooppunten voor transport. Daarom wijken ze steeds vaker uit naar kleinere vliegvelden en havens. Ook daar helpen medewerkers van TFOC de transportbranche om zich beter te wapenen tegen ondermijning, aldus de Douane.