Tag archieven: privéjets

Auto bezit uit de gratie: radicaal mobiliteitsplan PVDD zet fiets en OV centraal

De Partij voor de Dieren (PvdD) presenteert in haar concept-verkiezingsprogramma voor de Tweede Kamerverkiezingen van 2025 een radicale koerswijziging in het Nederlandse mobiliteitsbeleid.

Het hoofdstuk “Schoon, betaalbaar en toegankelijk vervoer” laat zien dat de partij niet kiest voor kleine aanpassingen, maar voor een complete herstructurering van de manier waarop Nederland zich verplaatst. Duurzaamheid, leefbaarheid en rechtvaardigheid vormen de rode draad door alle plannen.

Het uitgangspunt is dat mobiliteit in 2030 volledig duurzaam moet zijn. Elektriciteit moet de primaire aandrijver worden, aangevuld met groene waterstof in sectoren waar elektrificatie minder praktisch haalbaar is. Denk daarbij aan de internationale lucht- en scheepvaart. De partij laat met dit uitgangspunt zien dat half werk niet voldoende is: fossiele brandstoffen verdwijnen uit het vervoerssysteem.

verboden

Bijzonder is de manier waarop de PvdD naar de auto kijkt. De auto blijft bestaan, maar eigenaarschap wordt ontmoedigd. De partij wijst erop dat auto’s gemiddeld maar vijf procent van de tijd in gebruik zijn. Het alternatief moet worden gezocht in gebruiksgerichte mobiliteit, waarbij deelauto’s en flexibele vervoersvormen de norm worden. Grote vervuilers zoals SUV’s worden extra belast en privévliegtuigen worden volledig verboden. Daarmee legt de PvdD de nadruk niet alleen op een andere brandstof, maar ook op een ander gebruik van vervoermiddelen.

Naast de auto zet de partij stevig in op de herinrichting van de openbare ruimte. Fietsers en voetgangers krijgen voorrang, en steden en dorpen moeten opnieuw worden ontworpen met de leefomgeving als uitgangspunt. Dat betekent meer ruimte voor groen, veiligheid en ontmoeting. Het fietsgedrag wordt actief gestimuleerd met snelfietsroutes in groene omgevingen, fietsstraten en verkeerslichten die fietsers sneller groen licht geven. Ook fiscale prikkels voor fietsgebruik en het meenemen van fietsen in het openbaar vervoer blijven bestaan. Op die manier wil de partij de fiets niet alleen een milieuvriendelijk, maar ook een aantrekkelijk en praktisch vervoermiddel maken.

Foto: © Pitane Blue – ICE station Utrecht

Het mobiliteitsbeleid van de PvdD is radicaal, holistisch en ecologisch gegrondvest. Het richt zich op elektrische en waterstofmobiliteit, slimme mobiliteitsmodellen, fietsers en voetgangers, goed OV binnen èn buiten Nederland, en een groener scheepvaartbeleid. Als dit werkelijk wordt toegepast, staat Nederland voor een enorme koerswijziging richting leefbaarheid, rechtvaardigheid en klimaatbescherming.

Het openbaar vervoer krijgt in dit plan een centrale rol. De PvdD benadrukt dat trein en fiets samen de schoonste, goedkoopste en meest toegankelijke manier van reizen vormen. Investeringen in uitbreiding en versnelling van het spoor moeten dit mogelijk maken. Daarbij krijgen grote projecten zoals de Lelylijn, de Nedersaksenlijn en een nieuwe verbinding tussen Utrecht en Breda prioriteit. De partij ziet dit niet alleen als een manier om duurzaamheid te bevorderen, maar ook om de regionale bereikbaarheid te verbeteren.

internationaal

De blik van de PvdD reikt verder dan de landsgrenzen. Internationale treinverbindingen moeten aantrekkelijker en goedkoper worden, zodat reizigers eerder de trein nemen dan het vliegtuig. Korte vluchten tot 750 kilometer, waarvoor een treinalternatief bestaat, worden verboden. Daarbovenop wil de partij een progressieve vliegtaks en een CO₂-plafond invoeren. Privévliegtuigen verdwijnen uit het luchtruim en belastingvoordelen voor de luchtvaart worden afgeschaft. Dit alles moet ervoor zorgen dat het treinverkeer binnen Europa de concurrentie met de luchtvaart kan winnen.

Ook de scheepvaart komt uitgebreid aan bod. Fiscale voordelen voor fossiele brandstoffen worden geschrapt, en walstroom wordt verplicht voor schepen in de haven. Bovendien moeten schepen zuiniger gaan varen, onder meer door het gebruik van zeilen en innovatieve technieken zoals romponderhoud met robots. Giftige lozingen in zee worden volledig verboden. De maritieme sector krijgt daarmee een duidelijk signaal dat verduurzaming onvermijdelijk is.

holistisch

Het totaalbeeld dat uit deze plannen naar voren komt, is dat de PvdD mobiliteit beschouwt als een middel om de leefbaarheid en het klimaat te beschermen. Niet de auto of de luchtvaart staat centraal, maar de aarde en de mensen die erop leven. Het is een holistische benadering die verder gaat dan veel andere partijen durven te formuleren. Tegelijkertijd vraagt deze koers om ingrijpende veranderingen in infrastructuur, gewoonten en beleid.

Als deze plannen werkelijkheid worden, betekent dat een fundamentele koerswijziging. Nederland zou de weg inslaan naar een samenleving waarin vervoer niet alleen een praktische noodzaak is, maar ook een bijdrage levert aan klimaatbescherming, rechtvaardigheid en kwaliteit van leven.

Meer passagiers van privéjets gaan per 1 januari 2025 vliegbelasting betalen

Geen aanpassing voor transferpassagiers en AirRail-passagiers.

Het Nederlandse kabinet zet stappen om de vliegbelasting voor passagiers die met privéjets reizen te verhogen. Dit wordt gerealiseerd door het verminderen van de huidige gewichtsgrens, wat zal resulteren in vliegbelasting voor 82% van de vluchten met privéjets. Op dit moment worden passagiers van 60% van deze vluchten belast. De nieuwe maatregel zal van kracht zijn vanaf 1 januari 2025.

De vliegbelasting, geïntroduceerd in 2021, is een poging van het kabinet om de milieuschade en overlast die vliegen veroorzaakt, beter te belasten. Het kabinet heeft op verzoek van de Tweede Kamer naar drie mogelijke aanvullingen op de verhoogde vliegbelasting gekeken, waaronder de toepassing van een lagere gewichtsgrens. Deze verlaging blijkt uitvoerbaar te zijn, waardoor meer passagiers van privéjets belasting zullen betalen. Het verwachte resultaat van deze maatregel is dat het aantal belaste vluchten zal stijgen van 9960 (60%) naar 13.612 vluchten per jaar (82%).

De keuze voor deze nieuwe grens is om aan te sluiten bij de gewichtsgrens van het Europese emissiehandelssysteem (EU ETS), waardoor de maatregel eenvoudig uitvoerbaar blijft. Het heeft minimale impact op luchthavens, aangezien de aanpassing gemakkelijk in hun bestaande systemen kan worden geïmplementeerd. Deze wijziging zal worden opgenomen in het Belastingplan 2025.

Bovendien heeft het kabinet de mogelijkheid onderzocht om transferpassagiers te belasten en AirRail-passagiers vrij te stellen van vliegbelasting. Hoewel het belasten van transferpassagiers zou kunnen resulteren in hogere belastinginkomsten en een verminderde CO2-uitstoot, kan het ook leiden tot een afname van intercontinentale verbindingen met Azië en Noord-Amerika vanuit Nederland, met mogelijke economische gevolgen voor de hubfunctie van Schiphol. Derhalve heeft het kabinet besloten om als enige lid van de Europese Unie geen vliegbelasting voor transferpassagiers in te voeren.

Aan de andere kant is er besloten dat het niet haalbaar is om een uitzondering te maken voor AirRail-passagiers, gezien de uitvoerbaarheid en handhaafbaarheid. Daarom wil het kabinet in Europees verband discussiëren over de vliegbelasting en de hoogte van de tarieven.

Ecolo Minister Gilkinet wil verbod op binnenlandse vluchten

Elke dag stijgen er vijf vliegtuigen op vanuit België om elders in het land weer te landen.

Georges Gilkinet, de Belgische minister van Mobiliteit van de federale regering, werkt aan een volledig verbod op binnenlandse vluchten. Het merendeel van deze vluchten, namelijk 7 op de 10, wordt uitgevoerd met privéjets. Minister Gilkinet beschouwt dit als “een aberratie, zowel op ecologisch als economisch gebied.” Niet iedereen is echter enthousiast over dit idee, waaronder Wouter Dewulf, een transporteconoom verbonden aan de Universiteit Antwerpen.

Privéjets

Volgens de Vlaamse nieuwszender VRT is het gebruik van privéjets sterk toegenomen bij de korteafstandsvluchten in België en hun aandeel is goed voor 71 procent van alle binnenlandse vluchten. Stefan Grommen (Belga) duidt dat binnen de top 10 van drukst bevlogen routes door Belgische privéjets we vaak vluchten van Kortrijk naar Brussel of van Antwerpen naar Kortrijk vinden. Deze vluchten betreffen vaak lege vliegtuigen, bijvoorbeeld wanneer een privéjet uit Antwerpen een klant van Brussel naar Zwitserland moet vervoeren. In dit geval moet het vliegtuig eerst naar Brussel vliegen om de klant op te pikken.

Het is essentieel dat we ons niet laten misleiden door symboolpolitiek en oppervlakkige maatregelen die weinig impact hebben op de werkelijke uitdagingen van de luchtvervuiling.

In “De ochtend” op Radio 1 heeft Wouter Dewulf, een transporteconoom van de Universiteit Antwerpen, zijn bedenkingen geuit over het voorstel van Gilkinet. Hij noemde het geen verstandig voorstel en legde uit dat hij begreep waarom de minister het deed vanwege de vervuilende aspecten. Dewulf ziet zelf veel efficiëntere oplossingen. “Beter zou bijvoorbeeld zijn om de landingstaks voor privéjets op regionale luchthavens te laten stijgen. Nu kost dat tussen de 50 en de 100 euro. Dan denk ik: doe dat maal 10 of maal 20.”

Focus op schone brandstoffen voor korte vluchten, niet op verhoogde landingstaks voor privéjets op regionale luchthavens

In de voortdurende strijd tegen luchtvervuiling en klimaatverandering wordt er vaak gekeken naar mogelijke oplossingen om de uitstoot van de luchtvaartsector te verminderen. Ook bij dit voorstel dat de aandacht heeft getrokken, is het verhogen van de landingstaks voor privéjets op regionale luchthavens een mogelijke oplossing. Hoewel dit op het eerste gezicht een stap in de juiste richting lijkt, is het belangrijk om kritisch naar deze maatregel te kijken en ons af te vragen of het daadwerkelijk de gewenste resultaten zal opleveren.

Het verhogen van de landingstaks voor privéjets op regionale luchthavens kan worden gezien als een poging om de luchtvervuiling door deze vluchten te verminderen. Het idee is dat de hogere kosten de eigenaren van privéjets ontmoedigen om deze vliegtuigen te gebruiken, waardoor de vraag naar binnenlandse vluchten afneemt. Echter, dit is een kortzichtige benadering die niet de echte kern van het probleem aanpakt.

fossiele brandstoffen

Het is belangrijk om te begrijpen dat de luchtvervuiling en CO2-uitstoot door korteafstandsvluchten niet primair worden veroorzaakt door het type vliegtuig, maar door het gebruik van fossiele brandstoffen. In plaats van te focussen op het belasten van specifieke vliegtuigen, zouden we ons moeten richten op het bevorderen en ondersteunen van het gebruik van schone brandstoffen in de luchtvaartindustrie als geheel.

Het ontwikkelen en implementeren van duurzame alternatieven, zoals biobrandstoffen en elektrificatie, zou een effectievere aanpak zijn om de uitstoot van korteafstandsvluchten te verminderen. Door te investeren in onderzoek en ontwikkeling op dit gebied kunnen we de luchtvaartindustrie stimuleren om over te stappen op schone en hernieuwbare energiebronnen.

In een reactie op ons artikel laat Wouter Dewulf via LinkedIn weten dat het volkomen gerechtvaardigd is om te stellen dat elektrisch vliegen een geschikt alternatief kan zijn op middellange termijn voor de korteafstandsvluchten die vaak door privéjets worden uitgevoerd. 

Foto: Minister van Mobiliteit, Georges Gilkinet