De werkgeversvereniging E-commerce Nederland (VEN) heeft officieel dispensatie gekregen van de cao Levensmiddelenbedrijf.
Dat heeft het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid op maandagochtend bevestigd. De beslissing betekent dat onder andere online-supermarkten, zoals Picnic, voortaan hun eigen cao e-commerce mogen toepassen in plaats van gebonden te zijn aan de cao die geldt voor zelfstandige detailhandelaren en franchisenemers.
Volgens het ministerie is het verschil tussen de bedrijfsmodellen van online-supermarkten en die van traditionele detailhandelaren groot genoeg om een aparte regeling te rechtvaardigen. De cao Levensmiddelenbedrijf is oorspronkelijk bedoeld voor zelfstandige ondernemers en franchisenemers die hun winkels runnen en in sommige gevallen aanvullend bezorgen. Online-supermarkten daarentegen richten zich volledig op digitale verkoop en bezorging aan huis, waarbij hun logistieke systemen en distributiecentra volledig op dit model zijn ingericht.
dispensatie
De activiteiten van bedrijven als Picnic zijn in deze beoordeling niet vergeleken met grootwinkelbedrijven zoals Albert Heijn en Jumbo. Deze supermarkten vallen namelijk onder een geheel andere cao, de cao Supermarkt VGL, waardoor ze buiten de discussie vielen. Het verzoek tot dispensatie is door VEN ingediend en getoetst aan de voorwaarden die zijn opgenomen in de Wet algemeen verbindendverklaren (AVV). Een belangrijke eis in die wet is dat bedrijven die dispensatie willen, een eigen cao moeten hebben die samen met een onafhankelijke vakbond is opgesteld. Daarnaast moet het bedrijf in belangrijke opzichten afwijken van andere ondernemingen in dezelfde sector.
In het besluit schrijft het ministerie dat er sprake is van zwaarwegende argumenten. Het feit dat online-supermarkten geen fysieke winkels hebben, maar hun volledige bedrijfsvoering baseren op online bestellingen en bezorging, maakt hun situatie fundamenteel anders. De minister wijst erop dat het bezorgen van boodschappen door franchisenemers of zelfstandig ondernemers in omvang en organisatie niet te vergelijken is met de logistieke operaties van een partij als Picnic, die uitsluitend en grootschalig via distributiecentra werkt.
Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid Mariëlle Paul benadrukt dat het cao-stelsel in Nederland bedoeld is om eerlijkheid en stabiliteit te waarborgen. Volgens haar voorkomt het systeem oneerlijke concurrentie tussen bedrijven en biedt het tegelijkertijd ruimte aan vernieuwende initiatieven. “Ons cao-stelsel gaat oneerlijke concurrentie tussen bedrijven tegen en biedt tegelijkertijd ook ruimte aan ondernemerschap en vernieuwende bedrijven. Dit verzoek om dispensatie is onafhankelijk getoetst aan de criteria die in de wet staan. Daaruit blijkt: het bedrijfsmodel van online-supermarkten is echt anders dan dat van zelfstandige detailhandelaren of franchisenemers,” verklaarde Paul.
samenwerking
De minister roept wel op tot meer samenwerking tussen de verschillende partijen. Volgens haar is het belangrijk dat werkgevers en vakbonden in gesprek blijven, omdat de manier waarop Nederlanders hun boodschappen doen blijvend verandert. “Ik wil tegelijkertijd een beroep doen op alle betrokken partijen. De wereld verandert en bestellen en bezorgen wordt steeds normaler. Het zou goed zijn als zij weer aan tafel gaan en komen tot een oplossing waarin alle partijen zich kunnen vinden,” aldus Paul.
De dispensatie voor VEN en de online-supermarkten geeft ruimte voor verdere ontwikkeling van de cao e-commerce, die beter aansluit bij de dynamiek en de specifieke uitdagingen van de sector. Het besluit wordt gezien als een belangrijke stap voor innovatieve bedrijven die niet binnen de traditionele kaders van de bestaande cao’s passen, maar wel gebonden zijn aan duidelijke afspraken met vakbonden. Daarmee hoopt het ministerie een balans te vinden tussen eerlijke concurrentie, bescherming van werknemers en ruimte voor nieuwe bedrijfsmodellen.
